Ndërsa në Evropën Perëndimore dhe një pjesë të Evropës Qendrore ka një vapë të vërtetë verore që thyen rekorde temperaturash, në Ballkan, në Greqi, Turqi dhe Egjipt temperaturat janë dukshëm më të ulëta se mesatarja për fundin e shtatorit dhe fillimin e tetorit.Arsyeja për këtë kontrast ekstrem të temperaturës qëndron në rregullimin specifik të sistemit të presionit të ajrit mbi kontinent. Një ciklon i thellë (zonë me presion të ulët) është formuar mbi Atlantikun e Veriut, ndërsa një anticiklon i fortë (zonë me presion të lartë) ndodhet mbi Evropën verilindore.
Një korridor i fortë ajror është formuar midis këtyre dy sistemeve: drejt gjysmës perëndimore të Evropës, mbërrin ajër jashtëzakonisht i ngrohtë nga Afrika veriperëndimore, ndërsa në anën e pasme të anticiklonit, ajri i ftohtë nga Siberia depërton drejtpërdrejt në Evropën Juglindore dhe më tej në Afrikën verilindore.
Pjesa më e madhe e Evropës Perëndimore regjistron temperatura jashtëzakonisht të larta për këtë periudhë të vitit. Gjatë fundjavës së kaluar, në Spanjë u matën madje 41.3 gradë, që është temperatura e fundit e regjistruar mbi 40 gradë në kontinentin evropian në historinë e matjeve. Në Francë dhe Gjermani, zhiva në termometër u ngrit gjithashtu mbi 30 gradët tropikale.
Meteorologët parashikojnë se vapa e pazakontë do të vazhdojë këtë javë, me temperatura në Spanjë, Francë dhe Gjermani shpesh deri në 10 °C më të larta se mesatarja. Në Gjermani, rekordi për temperaturën më të lartë të shtatorit në këtë dekadë madje mund të thyhet (32.2 gradë).
Në dallim nga perëndimi, juglindja e Evropës përballet me temperatura deri në 10 gradë më të ulëta se zakonisht për kalimin nga shtatori në tetor. Në Greqi, temperaturat ditore ranë pak mbi 20 gradë.
Ftohja në pjesën lindore të Evropës filloi javën e kaluar, kur në Tatrat sllovake ranë edhe gjysmë metri borë. Gjatë kësaj jave, në malet në Bullgari priten reshje bore, ndërsa në malet në Greqi, temperaturat do të bien nën zero, por me mungesë të reshjeve.
Sipas parashikimeve të Qendrës Evropiane për Parashikime të Motit me Afat Mesëm (ECMWF), moti i ngrohtë mbi mesataren do të vazhdojë në pjesën më të madhe të Evropës për pjesën më të madhe të javës, ndërsa një valë më e freskët do të vazhdojë mbi Ballkan, Turqi, Ukrainë dhe Afrikën veriore.
