ARKEOLOGËT po ndryshojnë hartat romake të Zvicrës pasi dolën në pah gjurmë rrënojash të varrosura prej kohësh, ndërsa vendi përjetoi verën e tij më të nxehtë të regjistruar ndonjëherë. Thatësira mund të zbulojë vende të fshehura arkeologjike falë gjurmëve të thara që formohen kur bimësia sipër tyre thahet, vetëm një nga efektet e valëve të të nxehtit të këtij viti që kanë zbuluar edhe rrënoja të Luftës së Dytë Botërore në fund të lumenjve.
Arkeologët në kantonin zviceran të Vaud, të informuar nga një i apasionuar pas historisë, kanë përdorur një dron për të bërë fotografi të përditshme të fushave përreth Aventicum, ish-kryeqytetit të Helvetia Romake, i themeluar 2,000 vjet më parë pasi Jul Cezari mundi fiset lokale. Vendndodhja tani është qyteti i Avenches.
“Këto janë zbulimet më të pasura atje në 50 vitet e fundit, të paktën në dy brezat e fundit të arkeologëve”, tha Jordan Anastassov, arkeolog për kantonin e Vaud. Imazhet zbuluan gjurmë të panjohura më parë ose të kuptuara dobët të banjave termale, shtëpive, rrugëve dhe një tempulli të mundshëm, shumë prej të cilave ndodhen në zona të qytetit që nuk janë gërmuar kurrë më parë.”Nuk do të dëshirojmë thatësira, por do të përfitojmë prej tyre”
Qyteti lulëzoi nën sundimin romak përpara se të binte gradualisht me pushtimet në rritje gjermanike nga shekulli i 3-të e tutje. Një ekip prej pesë arkeologësh i vizatuan zbulimet e reja në harta me ngjyrë vjollcë, duke plotësuar boshllëqet dhe duke korrigjuar etiketimet e gabuara. “Tani po bëjmë pyetje vërtet interesante që përndryshe nuk do t’i kishim bërë”, tha arkeologu Hugo Amoroso.
Disa nga gjurmët e regjistruara nga qershori deri në gusht u zhdukën pas kositjes dhe me rënien e temperaturave, por skaji i pellgut të ri në vaska është ende i dukshëm në një fushë me tërfili pjesërisht të tharë, ndërsa moti jashtëzakonisht i ngrohtë vazhdoi deri në shtator. Mbetje të tjera historike të varrosura kanë dalë në sipërfaqe diku tjetër në Zvicër dhe Evropë, por shumë prej tyre janë më të vështira për t’u interpretuar sepse janë të izoluara dhe u mungojnë studiues të përhershëm.
Arkeologët zviceranë do t’ua paraqesin gjetjet e tyre kolegëve dhe më vonë mund të kryejnë gërmime të synuara. “Ne nuk do të dëshirojmë thatësirë”, tha Pierre Blanc, kreu i gërmimeve në vend. “Por ne do ta shfrytëzojmë sa më shumë këtë dhe do të vazhdojmë kërkimin”, shtoi ai.
