Një studim i ri i botuar në revistën Science Advances zbuloi se dieta AHEI, e cila përfshin drithëra të plota, fruta dhe perime, tregon lidhjen më të fortë me një jetëgjatësi më të gjatë.
Ky studim i gjerë mbi jetëgjatësinë ka treguar se disa modele dietike mund të kenë një ndikim të matshëm dhe afatgjatë në jetëgjatësinë. Hulumtimi analizoi të dhënat shëndetësore dhe ushqyese të më shumë se 100,000 njerëzve nga një bazë të dhënash e madhe biomjekësore në Mbretërinë e Bashkuar, duke ndjekur zakonet dhe rezultatet e tyre shëndetësore gjatë një periudhe prej më shumë se një dekade.
Shkencëtarët donin të përcaktonin nëse dhe në ç’masë respektimi i disa modeleve të njohura të të ushqyerit të shëndetshëm mund ta zgjasë vërtet jetën.
Ata krahasuan të gjitha vaktet me pesë modele të shëndetshme të të ngrënit të mirënjohura: dieta mesdhetare (yndyrna të shëndetshme, peshk dhe shumë perime), një dietë për të ulur rrezikun e diabetit (e pasur me fibra, jo shumë sheqer), dieta DASH e projektuar për të ulur presionin e gjakut, një qasje e bazuar në bimë dhe Indeksi Alternativ i të Ushqyerit të Shëndetshëm, i njohur si AHEI.
Rezultatet treguan se të gjitha modelet e të ngrënit të shëndetshëm të analizuara ishin të lidhura me një rrezik më të ulët të vdekjes së parakohshme, por njëra prej tyre spikati në veçanti. Ishte një model i njohur si Indeksi Alternativ i të Ushqyerit të Shëndetshëm (AHEI), i cili u zhvillua për të matur cilësinë e dietës bazuar në marrjen e ushqimeve të lidhura me një rrezik më të ulët të sëmundjeve kronike. Kjo dietë i jep përparësi perimeve, frutave, drithërave të plota, bishtajoreve, arrave dhe yndyrnave të shëndetshme, ndërsa kufizon marrjen e mishit të kuq dhe të përpunuar, pijeve me sheqer dhe drithërave të rafinuar.
Sipas vlerësimeve të studiuesve, një burrë 45-vjeçar që ndjek vazhdimisht këtë model të të ngrënit mund të jetojë mesatarisht më shumë se katër vjet më gjatë krahasuar me bashkëmoshatarët e tij që kanë zakonet më të këqija të të ngrënit, ndërsa gratë mund të fitojnë më shumë se tre vjet shtesë jetë.
Studimi shqyrtoi gjithashtu dietën mesdhetare, dietën DASH dhe modele të tjera dietike që janë lidhur me një rrezik të reduktuar të sëmundjeve të zemrës, diabetit dhe disa llojeve të kancerit për vite me radhë. Ndërsa ato treguan gjithashtu përfitime të konsiderueshme, ndryshimet ishin disi më të vogla se modeli kryesor.
Është interesante se efektet pozitive të një diete të shëndetshme ishin të pranishme pavarësisht nga predispozicioni gjenetik i subjekteve, duke sugjeruar që stili i jetës mund të zbusë ose kapërcejë rreziqe të caktuara trashëgimore.
Autorët theksuan se jetëgjatësia nuk është rezultat i një ushqimi të vetëm ose i një regjimi afatshkurtër, por më tepër një model dietik afatgjatë i mbajtur me kalimin e viteve. Ata gjithashtu theksuan se ndryshimet në dietë kanë kuptim në moshën e mesme, jo vetëm në rini, sepse përfitimet mund të arrihen edhe kur përvetësohen zakone më të shëndetshme më vonë në jetë.
Përfundimi i hulumtimit është se zgjedhjet e vazhdueshme të ushqimeve me cilësi të lartë dhe të pasura me vlera ushqyese mund të kenë një ndikim të vërtetë dhe të matshëm në kohëzgjatjen dhe cilësinë e jetës, dhe se ushqyerja mbetet një nga faktorët më të rëndësishëm që një individ mund të ndikojë kur bëhet fjalë për shëndetin dhe jetëgjatësinë.
