Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, në fjalimin e tij për Gjendjen e Kombit, më i gjati në historinë amerikane, vlerësoi të martën arritjet e tij ekonomike që i sollën SHBA-së “epokën e artë”. Trump foli para Kongresit për një orë e 47 minuta rekord, duke tejkaluar demokratin Bill Clinton, i cili foli për një orë e 20 minuta në vitin 2000, shkruan agjencia France Presse.
“Kombi ynë është rikthyer – më i madh, më i mirë, më i pasur dhe më i fortë se kurrë më parë”, filloi fjalimin e tij presidenti amerikan. “Kjo është epoka e artë e Amerikës”, vazhdoi republikani në një fjalim në të cilin vlerësoi ato që i konsideronte arritje të administratës së tij, nga indekset rekord të aksioneve, çmimet e ulëta të benzinës, deri te ndalimi i hyrjes së fentanilit në territorin e SHBA-së.
Trump pretendoi se SHBA-të “respektohen në botë ndoshta si kurrë më parë” dhe se po “fitojnë aq shumë” sa “nuk dinë më” çfarë të bëjnë në lidhje me këtë. Reuters shkruan se Trump i kushtoi vëmendje thirrjeve të këshilltarëve të shqetësuar se një rënie e mëtejshme e popullaritetit mund të rrezikonte zgjedhjet tashmë të pasigurta të mesit të mandatit për Kongresin në nëntor dhe ia kushtoi orën e parë të fjalimit të tij ekonomisë.
Ai pretendoi se trashëgoi një “komb në krizë”, një ekonomi të ndenjur me “inflacion të lartë”, një vend me kufij të hapur dhe luftëra e kaos në të gjithë botën nga ish-presidenti Joe Biden.
Trump theksoi se ka ulur inflacionin, e ka çuar tregun e aksioneve në nivele rekord, ka prezantuar ulje të rëndësishme të taksave dhe ka ulur çmimet e barnave. Republikani beson se ky është një “transformim që askush nuk e ka parë ndonjëherë” dhe se SHBA-të tani “respektohen në botë si kurrë më parë”.
Republikanët në Kongres u ngritën në këmbë dhe duartrokitën pas deklaratave të Trump, dhe iu desh ta bënin këtë më shumë se njëqind herë gjatë fjalimit të gjatë. Trump komentoi pse demokratët nuk u ngritën po aq mirë.
“Asnjëri prej tyre nuk po ngrihet në këmbë. Këta njerëz janë të çmendur. Po ju them, janë të çmendur.” Ai i akuzoi përsëri demokratët për mashtrim zgjedhor, duke theksuar se “ky në fakt duhej të ishte mandati i tij i tretë, por po ndodhin gjëra të çuditshme”.
Të ftuarit në Kongres
Megjithatë, rivalët politikë të Trumpit u ngritën në këmbë në disa raste, si kur ai foli në nder të zjarrfikësve amerikanë ose, në kontekstin e Charlie Kirk, theksoi se nuk ka vend për dhunë politike në Amerikë.
Duke folur për aktivistin konservator të vrarë, presidenti amerikan tha se ai kishte kontribuar në “rritjen e madhe të krishterimit” në SHBA. “Ne e duam besimin dhe na pëlqen ta rikthejmë atë”, i tha ai Kongresit, në të cilin mori pjesë edhe e veja e Kirkut, Erica Kirk.
Trump priti gjithashtu disa veteranë ushtarakë, ekipin amerikan të hokejit që u kthye nga Lojërat Olimpike me medalje ari, dhe nënën e Irina Zarutska, një refugjate 23-vjeçare nga Ukraina e cila u vra në një tren në Charlotte, në shtëpinë e demokracisë amerikane.
Rreziqe të larta
Fjalimi vjetor në Kongres luajti një rol të madh për Trumpin, i cili po përballet me rënie të popullaritetit, shqetësime rreth një lufte të mundshme me Iranin dhe pasojat e publikimit të dokumenteve qeveritare që lidhen me ish-mikun e tij, Jeffrey Epstein, i dënuarin për abuzim seksual, të cilat përmendin edhe bashkëpunëtorët e tij si Howard Lutnick, Sekretari aktual i Thesarit.
Trump tregoi disiplinë të pazakontë në fillim të fjalimit të tij, duke iu përmbajtur kryesisht tekstit të përgatitur dhe duke shmangur devijimet e zakonshme, raporton Reuters. Natyra e tij luftarake doli shpejt në pah gjatë një debati mbi masat më të ashpra të imigracionit, duke çuar në një shkëmbim fyerjesh me disa ligjvënës demokratë.
Edhe pse Trump pretendoi se inflacioni po “përshpejtohet”, çmimet e ushqimit, banesave, sigurimeve dhe shërbimeve janë ende dukshëm më të larta se disa vite më parë, shkruan Reuters. Të dhënat e fundit të publikuara të premten tregojnë se rritja ekonomike në tremujorin e fundit ishte më e ngadaltë se sa pritej, ndërsa inflacioni u përshpejtua.
Kufizimi i detyrimeve doganore
Megjithatë, Trump u shpreh i rezervuar në lidhje me Gjykatën Supreme që rrëzoi regjimin e tij kryesor tarifor të premten. Ndryshe nga paraqitjet e mëparshme në të cilat ai fyeu personalisht gjyqtarët, presidenti shtrëngoi duart me katër gjyqtarët e pranishëm sapo hyri në sallën e gjyqit, duke e quajtur shkurtimisht vendimin “të pafat” dhe duke njoftuar se do t’i rikthente tarifat përmes një rruge tjetër.
Edhe pse ia ka kushtuar pjesën më të madhe të mandatit të tij politikës së jashtme, tema mori pak vëmendje në 90 minutat e para të fjalimit të tij. Trump përsëri pretendoi se kishte “përfunduar” tetë luftëra dhe mezi përmendi luftën në Rusi dhe Ukrainë, pavarësisht se e marta shënoi përvjetorin e katërt të pushtimit rus.
Ai gjithashtu nuk ofroi plane më të qarta për Iranin, mes shqetësimeve në rritje se Shtetet e Bashkuara po i afrohen një konflikti ushtarak me Teheranin. “Dua ta zgjidh këtë çështje diplomatikisht,” tha ai. “Por një gjë është e sigurt: Nuk do të lejoj kurrë që shteti kryesor në botë, sponsori i terrorizmit, të ketë armë bërthamore.”
Incidente dhe protesta në sallë
Lidhur me temën e imigracionit, Trump përsëriti retorikën nga fushata e tij e vitit 2024, duke pretenduar se migrantët pa dokumente janë përgjegjës për valën e krimeve të dhunshme, pavarësisht hulumtimeve që tregojnë të kundërtën.
Sondazhet tregojnë se shumica e amerikanëve besojnë se masat e Trump kundër imigracionit kanë shkuar shumë larg, veçanërisht pasi agjentë federalë të maskuar vranë dy qytetarë amerikanë në Minneapolis. Ndërsa Trump vlerësoi zbatimin e ligjit, përfaqësuesja demokrate Ilhan Omar e Minneapolis thirri: “Ju vratë amerikanë!”
Përfaqësuesi Al Green u përjashtua nga salla e seancës për të dytin vit radhazi pasi valëviti një banderolë ku shkruhej: “Njerëzit me ngjyrë nuk janë majmunë”. Ishte një referencë për një video që Trump postoi në mediat sociale që tregonte Barack dhe Michelle Obaman në një kontekst fyes. Shtëpia e Bardhë më vonë e hoqi videon, duke shpjeguar se ishte postuar nga një anëtar i stafit.
Demokratë të tjerë protestuan në mënyrë më delikate. Përfaqësuesja Jill Tokuda mbante veshur një xhaketë të bardhë me fjalët “përballueshmëri” dhe “kujdes shëndetësor”, ndërsa një numër përfaqësuesesh femra mbanin pankarta ku shkruhej “zbuloni dosjet”, një referencë për skandalin e Jeffrey Epstein.
