Në konferencën e rregullt informative më 26 shkurt, Maria Zakharova kishte një temë të parapërgatitur kushtuar “pjesës së mbetur” të Tribunalit të Hagës, duke kerkuar te mbyllet sa më shpejt të jetë e mundur, sepse gjithsesi nuk po bën asgjë, përveçse përpiqet të sigurojë që asnjë nga serbët e dënuar të mos lirohet para kohe! Si gjithmonë, BRATSTVO sjell transkriptin e plotë të deklaratës së Zakharovas mbi këtë temë:
“Gjatë deklaratës sonë në seancën e Këshillit të Sigurimit të OKB-së mbi raportin e Mekanizmit në dhjetor 2025, ne kërkuam që kjo strukturë të përgatitet për të përfunduar aktivitetet e saj deri në shqyrtimin e radhës të punës së saj nga Këshilli (i planifikuar për qershorin e këtij viti).
Ekzistenca e kësaj strukture, e cila vazhdon të merret me çështjet e mbetura nga mbyllja e Tribunalit Ndërkombëtar Penal për ish-Jugosllavinë dhe Tribunalit Ndërkombëtar Penal për Ruandën, është sforcuar dukshëm. Mekanizmi trashëgoi paragjykimet anti-serbe dhe standardet e dyfishta nga ICTY dhe është i paaftë të mbikëqyrë në mënyrë efektive ekzekutimin e vendimeve.
Nuk ka gjyqe të mbetura që lidhen me Jugosllavinë në portofolin e kësaj strukture. E vetmja çështje që lidhet me Ruandën – çështja e F. Kabugës, është pezulluar përgjithmonë për shkak të gjendjes së tij shëndetësore.
Aktivitetet aktuale të Mekanizmit dëshmojnë për përpjekjet e tij të vazhdueshme për të gjetur mënyra për ta zgjatur ekzistencën e tij në mënyrë burokratike. Raporti i fundit mbi punën e tij (për periudhën nga 15 maji deri më 15 nëntor 2025) nuk rendit masa dhe afate specifike për ndërprerjen e aktiviteteve të tij. Përkundrazi, raporti thekson natyrën gjoja afatgjatë të funksioneve të tij, kryesisht në fushën e mbikëqyrjes së ekzekutimit të vendimeve, deri në vitin 2040. Krahasuar me raportin e vitit të kaluar, orekset buxhetore janë ulur vetëm me 1.3 milion dollarë (me një buxhet vjetor prej gati 61 milion dollarësh), dhe numri i punonjësve është ulur vetëm me një pozicion, në 233. Theksojmë se raportet e Sekretarit të Përgjithshëm të OKB-së anashkalojnë edhe çështjen e mbylljes aktuale të Mekanizmit. Dhe kjo në kushtet e një mungese akute të likuiditetit në vetë organizatën botërore.
Në këtë drejtim, dëshirojmë të nënvizojmë edhe një herë qasjen formale dhe joefektive të Mekanizmit ndaj funksionit të mbikëqyrjes së ekzekutimit të dënimeve. Mekanizmi injoron sistematikisht arsyet humanitare për lirimin e parakohshëm, dhe praktika e Presidentit G.G. Santana për të vendosur për lirimin e parakohshëm të të burgosurve vetëm në rastet kur bëhet një përpjekje për të shmangur përgjegjësinë për vdekjen e tyre të afërt është thjesht e papranueshme dhe çnjerëzore.
Ne dëshirojmë të theksojmë veçanërisht se arkivat e Mekanizmit duhet t’u dorëzohen “siç janë” shteteve të interesuara ose Sekretariatit të OKB-së. Ne këmbëngulim që këto të dhëna të jenë të hapura për publikun.
Rusia ka kohë që ka ndaluar së alokuari fonde për Mekanizmin e Mbetur. Memorandumi i nënshkruar nga Presidenti i SHBA-së Donald Trump më 7 janar të këtij viti parashikon gjithashtu një “dalje” prej tij. Ne u bëjmë thirrje vendeve të tjera që gjithashtu të ndalojnë financimin e kësaj strukture.”, ka thene ajo.
