Parlamenti Evropian (PE) është planifikuar të votojë të mërkurën për një projektrezolutë mbi Serbinë të paraqitur nga raportuesi i PE-së për Serbinë, Tonino Picula , dhe për amendamentet që, ndër të tjera, shprehin keqardhje për një fushatë për të akuzuar rremë pjesëmarrësit e protestës së 15 marsit 2025 në Beograd se kanë simuluar përdorimin e një “topi zanor”, raportoi agjencia Beta.
Amendamentet dënojnë akuzat kundër eurodeputetëve për përhapjen e lajmeve të rreme në lidhje me protestën dhe theksojnë se sjellja e autoriteteve ndaj protestuesve është e papranueshme dhe e papajtueshme me vlerat themelore të BE-së.
Amendamentet në projektrezolutë u paraqitën nga autori i saj, raportuesi për Serbinë, Tonino Picula, në emër të grupit parlamentar të Socialistëve dhe Demokratëve, dhe eurodeputeti slloven Vladimir Prebilič, në emër të të Gjelbërve.
“Parlamenti Evropian shpreh keqardhje për fushatën e frikësimit të studentëve, gazetarëve dhe aktivistëve paqësorë të kryer nga autoritetet serbe, e cila mbështetet në një raport të diskutueshëm nga Shërbimi Federal i Sigurisë Ruse (FSB), për të akuzuar në mënyrë të rreme pjesëmarrësit në protestë për përdorimin e një topi me zë gjatë protestës më 15 mars 2025 në Sheshin Slavija në Beograd”, thuhet në amendamente.
Pjesë e amendamentit është vlerësimi se “përdorimi i frikës si armë për të shtypur mospajtimin civil është plotësisht i papranueshëm dhe i papajtueshëm me vlerat themelore të BE-së”, dhe një dënim i fortë i sulmeve të fundit nga zyrtarët e lartë serbë ndaj anëtarëve të Parlamentit Evropian, “duke përfshirë akuza të pasakta se ata përhapin gënjeshtra dhe dezinformata rreth asaj proteste”.
Picula dhe Prebiliç, në emër të grupeve të tyre parlamentare, paraqitën gjithashtu një amendament ku thuhej se PE “e vëren me shqetësim memorandumin e fundit mbi bashkëpunimin midis partisë në pushtet në Serbi dhe Partisë Komuniste të Kinës, i cili ngre pyetje shtesë në lidhje me angazhimin strategjik të Serbisë për të vazhduar rrugën e saj drejt BE-së”.
Në të njëjtën kohë, amendamenti i propozuar nga Danilo Della Valle në emër të grupit parlamentar të Majtë shprehu kundërshtim ndaj pezullimit të fondeve të para-anëtarësimit për Serbinë, me vlerësimin se kjo “nuk do ta dobësonte elitën politike në pushtet, por kryesisht do të ndëshkonte popullsinë, zonat rurale dhe grupet më të cenueshme”. Më tej, Della Valle shprehu shqetësim se “një shantazh i tillë financiar mund ta shtyjë Serbinë drejt investitorëve jo-evropianë, duke përfshirë konsorciumet shtetërore kineze me standarde më të dobëta sociale dhe mjedisore”.
Një amendament me gojë i paraqitur nga eurodeputeti austriak Helmut Brandstätter shton një vlerësim të ri në pjesën hyrëse të rezolutës se “deklaratat e Presidentit Vuçiç në lidhje me daljen e tij të planifikuar nga detyra dhe aludimet se ai mund të kandidojë për postin e Kryeministrit kujtojnë modelin Putin-Medvedev, me të cilin Putini konsolidoi pushtetin e tij dhe e shtyu më tej Rusinë në autokraci”. Brandstätter beson se “qytetarët e Serbisë meritojnë të jetojnë në një demokraci të vërtetë, të bazuar në një sistem kontrolli të ndërsjellë dhe balancimi të pushtetit dhe funksionimin efektiv të sundimit të ligjit”.
Raportuesi i PE-së për Serbinë, Tonino Picula, të martën e vlerësoi situatën në Serbi si shumë të keqe dhe i propozoi Komisionit Evropian të pezullojë financimin për Serbinë nga fondi i Planit të Rritjes dhe Zhvillimit të Ballkanit Perëndimor, duke vlerësuar se vendi po ngec në rrugën e tij evropiane për shkak të rënies së demokracisë dhe sundimit të ligjit.
