Ministri i Jashtëm izraelit, Gideon Saar, shkaktoi polemika kur ftoi Izraelin “Srulik” Einhorn, një nga të dyshuarit kryesorë në skandalet “Catargate” dhe “BibiLeaks”, për të cilin ishte lëshuar një urdhër arresti në Izrael, në ceremoninë e hapjes së ambasadës izraelite në Lubjanë, shkruan Haaretz.
Einhorn e pranoi ftesën dhe mori pjesë në një pjesë të ceremonisë të mërkurën, duke përfshirë fjalimet dhe një darkë ku morën pjesë përfaqësues të Izraelit dhe Sllovenisë, siç shihet në regjistrimet e siguruara nga Haaretz. Megjithatë, ai nuk mori pjesë në ngjarjet e mbajtura brenda kompleksit të ambasadës, i cili konsiderohet territor izraelit.
Autoritetet izraelite e konsiderojnë Einhornin të arratisur dhe kundër tij është lëshuar një urdhër arresti me dyshimin për dy skandale të mëdha që kanë tronditur elitën politike të vendit.
Në rastin “Qatargate”, po hetohen akuzat se këshilltarë të lartë nga kabineti i kryeministrit Benjamin Netanyahu kanë punuar për të promovuar interesat e qeverisë së Katarit gjatë luftës në Gaza, me kompensim monetar. Sipas hetimit, fushata e kontestuar është kryer përmes kompanisë Perception, e cila është në pronësi të Einhorn.
Einhorn u mor në pyetje edhe në kuadër të çështjes “BibiLeaks”, e cila i referohet rrjedhjes së dokumenteve konfidenciale për tabloidin gjerman Bild. Dyshohet se dokumentet u rrjedhën në media me qëllim që të ndikonin në opinionin publik izraelit në vitin 2024 në lidhje me negociatat për një armëpushim dhe lirimin e pengjeve nga Gaza.
Prokuroria kohët e fundit pezulloi aktakuzat kundër Einhorn, këshilltarit të Netanyahut, Yonatan Urich dhe zëdhënësit të ish-kryeministrit Ofer Golan për dyshimin e ngacmimit të dëshmitarit shtetëror Shlom Filber, pasi autoritetet izraelite nuk arritën ta gjenin Einhorn.
Megjithatë, kjo nuk është hera e parë që Einhorn është shfaqur në një aktivitet zyrtar izraelit jashtë vendit. Në dhjetor të vitit të kaluar, ai mori pjesë në hapjen e ambasadës izraelite në SHBA, ku i pranishëm ishte edhe kryetari i Knessetit, Amir Ohana. Sipas një raporti të mëparshëm nga Channel 13 i Izraelit, ai ndihmoi gjithashtu Ministrin e Mbrojtjes, Izrael Katz, gjatë zgjedhjeve të brendshme të partisë Likud.
Kabineti i Saarit konfirmoi se Einhorn ishte ftuar në Lubjanë.
“Israel Einhorn ka kontribuar dhe vazhdon të kontribuojë në marrëdhëniet midis Izraelit dhe Sllovenisë dhe në fakt ishte i ftuar në eventin me rastin e hapjes së ambasadës”, njoftoi zyra e ministrit izraelit.
Këshilloi Vuçiçin
Einhorn ka gjithashtu lidhje të forta me Serbinë, ku ai ka bashkëpunuar me Presidentin Aleksandar Vuçiç për vite me radhë.
Një hetim i përbashkët nga BIRN dhe Haaretz tregoi se konsulenti politik izraelit ishte i pranishëm në Beograd të paktën që nga fushata zgjedhore e vitit 2020 dhe se ai punoi për ndërtimin e imazhit ndërkombëtar të Vuçiçit.
Fushata, ndër të tjera, duhej ta paraqiste Presidentin e Serbisë si një paqebërës dhe burrë shteti me ndikim global, dhe përfshinte paraqitje të ftuar në podkaste të njohura botërore, angazhimin e autorëve të njohur për tekste afirmative dhe idenë e billboard-eve në kryeqytetet perëndimore që do të promovonin “Epokën e Vuçiçit”.
Në prill të vitit 2024, Einhorn themeloi gjithashtu kompaninë konsulente Insight Partners në Beograd. BIRN dhe Haaretz njoftuan gjithashtu se roli i tij nuk ishte i kufizuar vetëm në marketingun politik, por se ai ndërmjetësoi kontakte të rëndësishme për eksportin e municioneve të prodhuara në Serbi, nëpërmjet Malit të Zi, në Izrael.
Ishte në Beograd që Einhorn u mor në pyetje më vonë nga hetuesit izraelitë në lidhje me “Catargate” dhe “BibiLeaks”.
Sipas BIRN, dy hetues izraelitë e morën në pyetje atë për tre ditë në ambientet e Zyrës së Prokurorit të Lartë Publik të Serbisë, në prani të prokurorit serb Branko Stamenković, dhe çështja u shënua si “rreptësisht konfidenciale”. Einhorn më parë u përpoq të organizonte një kthim në Izrael për të dëshmuar pa u arrestuar, por nuk pati sukses dhe kërkoi të merrej në pyetje në Serbi. Policia izraelite më pas e shpalli atë të arratisur dhe lëshoi një urdhër arresti për të.
Kthesa e madhe e Sllovenisë drejt Izraelit
Mijëra njerëz në Lubjanë protestuan kundër hapjes së ambasadës.
Hapja e ambasadës së parë të përhershme izraelite në Slloveni vjen pas një ndryshimi dramatik në politikën e Lubjanës ndaj Izraelit.
Gjatë qeverisë së mëparshme të Robert Golob, Sllovenia ishte ndër kritikët më të ashpër evropianë të politikës izraelite. Verën e kaluar, ajo u bë vendi i parë që vendosi një embargo të plotë armësh ndaj Izraelit, duke ndaluar tregtinë me vendbanimet izraelite dhe duke u ndaluar ministrave Itamar Ben Gvir dhe Bezalel Smotrich të hynin në vend. Sllovenia më pas e shpalli Netanyahun person non grata.
Të gjitha këto masa, sipas Harec, u shfuqizuan menjëherë pas ardhjes në fuqi të qeverisë së re të Janez Janša. Politikani slloven me përvojë të gjatë ka ndjekur një kurs të vendosur pro-Izraelit, dhe Haaretz e përshkruan atë si një aleat të Netanyahut dhe një mbështetës të Presidentit të SHBA-së Donald Trump dhe ish-kryeministrit hungarez Viktor Orbán.
Një nga lëvizjet e para simbolike të Janshës ishte heqja e flamurit palestinez nga ndërtesa qeveritare në Lubjanë, vetëm rreth një orë pasi ai mori detyrën në fillim të qershorit.
Sllovenia bllokoi së fundmi një deklaratë të përbashkët të BE-së që supozohej të dënonte tenderin izraelit të ndërtimit në zonën E1 në Bregun Perëndimor. Janša tha më pas se vendi i tij kishte thyer “rrethin e dënimeve boshe” të Izraelit.
Zyrtarët izraelitë nuk e fshehën kënaqësinë e tyre me kthesën politike në Lubjanë. Në të njëjtën ditë që Jansha mori pushtetin dhe flamuri palestinez u hoq nga ndërtesa qeveritare, Saar njoftoi hapjen e “ambasadës së parë izraelite në tokën sllovene”.
Ditët e fundit, Jansha ka intensifikuar më tej mesazhet pro-izraelite në rrjetet sociale. Ndër të tjera, ai ndau postimin e Netanyahut në hebraisht, në të cilin kryeministri izraelit mohon një raport të Haaretz se presidenti i Emirateve të Bashkuara Arabe, Mohammed bin Zayed, e kishte paralajmëruar për qëllimet e udhëheqësit të atëhershëm të Hamasit në Gaza, Yahya Sinwar, para sulmit të 7 tetorit 2023.
