Një satelit rus ka kryer një manovër të rrallë dhe është afruar në më pak se një kilometër e gjysmë nga një satelit komercial për vëzhgimin e Tokës, i cili, sipas informacionit të disponueshëm, përdoret për qëllime të sigurisë kombëtare, përfshirë Ukrainën, raporton CNN.
Nuk është plotësisht e qartë se çfarë synonte të arrinte sateliti rus Kosmos 2612. Megjithatë, LeoLabs, një kompani që monitoron aktivitetin në hapësirë, njoftoi se një sjellje e tillë është në përputhje me operacionet e takimeve dhe ankorimit, ose manovrat në të cilat dy anije kozmike përpiqen t’i afrohen fizikisht njëra-tjetrës në orbitë.
“Ndërsa qëllimi mbetet i paqartë, kjo sjellje meriton monitorim të mëtejshëm”, tha LeoLabs.
Astrofizikani dhe analisti hapësinor Jonathan McDowell vuri në dukje në mediat sociale se takimet e anijeve kozmike në hapësirë janë të zakonshme, por lëvizjet e Kosmos 2612 mund të jenë rasti i parë në të cilin një anije kozmike i është afruar një tjetre pa leje.
Sateliti i vëzhgimit të Tokës Iceye-X36 operohet nga Iceye, një kompani shumëkombëshe me zyra në SHBA, Finlandë dhe vende të tjera në Evropë dhe Azi.
Kompania tha të hënën: “Jemi në dijeni të situatës dhe po e monitorojmë nga afër. Arkitektura jonë e konstelacionit është projektuar për vazhdimësi dhe qëndrueshmëri.” Një zëdhënës nuk pranoi të komentonte më tej.
Iceye-X36 përdor teknologjinë e Radarit me Aperturë Sintetike (SAR). NASA shpjegon se kjo teknologji mundëson regjistrimin e sipërfaqes së Tokës me rezolucion të lartë ditën dhe natën, pavarësisht nga kushtet e motit.
Satelitët Iceye ndihmojnë ushtrinë ukrainase
Sipas një deklarate të janarit mbi zgjerimin e marrëveshjes midis Iceye dhe Ukrainës, satelitët e kompanisë mbështesin forcat e armatosura ukrainase duke u ofruar atyre një pamje të vazhdueshme të situatës në terren në kohë reale. Nuk është e qartë nëse kjo vlen edhe për satelitin Iceye-X36, dhe kompania nuk pranoi të komentojë mbi këtë çështje.
Indikacionet se satelitët ushtarakë rusë po përpiqeshin t’i afroheshin satelitëve të operuar nga Iceye u shfaqën në maj. Një raport i qershorit nga instituti britanik RUSI (Royal United Services Institute) thotë se katër satelitë rusë më pas rregulluan orbitat e tyre për t’u përputhur me trajektoren e satelitit Iceye-X36.
Sateliti rus erdhi vetëm 500 metra larg
Sateliti Kosmos 2612 iu afrua papritur satelitit Iceye-X36 më 15 tetor. Sipas LeoLabs, deri në mëngjesin e hershëm të 16 tetorit, ai e kishte zvogëluar distancën nga 350 kilometra në më pak se pesë kilometra.
Pas kësaj, Kosmos 2612 duket se e ruajti distancën e tij, me ndryshime të vogla të trajektores për të qëndruar afër gjatë fundjavës, raportoi LeoLabs të hënën.
“Analiza tregon se në një moment ai erdhi afërsisht 500 metra. Megjithatë, është e rëndësishme të theksohet se vlerësimet e distancës së saktë janë të pasigurta për shkak të manovrave të përsëritura dhe gjeometrisë së kërkuar të ndjekjes”, sipas LeoLabs.
CNN ka kërkuar koment nga Ministria Ruse e Mbrojtjes, Forcat Hapësinore dhe agjencia hapësinore ruse Roscosmos.
Deri të hënën, Kosmos 2612 kishte filluar të largohej nga Iceye-X36, raportoi LeoLabs. Kompania beson se manovrat e satelitit rus mund të jenë përdorur për të inspektuar, studiuar, ndjekur ose potencialisht për të ndërhyrë në një satelit tjetër.
A u përpoq Rusia të bllokonte satelitin?
LeoLabs thekson se kjo ngjarje nuk konfirmon qëllimet armiqësore të Rusisë, por demonstron aftësi që mund të përdoren në operacionet ushtarake në hapësirë.
“Ky ngjarje dhe aftësitë e demonstruara nuk konfirmojnë qëllimin armiqësor, por megjithatë demonstrojnë aftësi që mund të mbështesin mbledhjen e inteligjencës, inspektimin në orbitë, sinjalizimin e detyruar, bllokimin ose përgatitjen për operacione të ardhshme kundër-hapësinore”, tha kompania.
Dhe një raport nga instituti britanik RUSI liston disa qëllime të mundshme të manovrave ruse. Njëra është frikësimi dhe tjetra është një përpjekje për të ndërhyrë në punën e satelitit Iceye duke përdorur të ashtuquajturin bllokim, domethënë duke krijuar qëllimisht ndërhyrje radioje që mund të ndërpresin komunikimin.
“Mundësitë për mbrojtjen e satelitit Iceye janë aktualisht të kufizuara dhe mbrojtja dhe mbrojtja e satelitëve përfaqësojnë një dilemë të njohur”, thuhet në raportin e RUSI-t.

