Monday, November 16, 2026
HomeLajmeBotë'Një marrëveshje paqeje do të ishte si helm': Gazetarët investigativë rusë mbi...

‘Një marrëveshje paqeje do të ishte si helm’: Gazetarët investigativë rusë mbi reagimin e inteligjencës ruse ndaj paqes në Ukrainë

Ndërsa negociatat e ndërmjetësuara nga SHBA-të vazhdojnë, ka shumë diskutime për paqen në Ukrainë, por edhe shumë skepticizëm. Megjithatë, nëse Vladimir Putin nënshkruan një marrëveshje paqeje, ekziston një pyetje e rëndësishme që rrallë bëhet – si do të reagojnë shërbimet ruse të inteligjencës?

Përgjigja është e thjeshtë – një marrëveshje e tillë do të ishte si helm për aparatin rus të sigurisë dhe inteligjencës. Të paktën, ai do të refuzonte të pezullonte operacionet gjithnjë e më agresive nga e ashtuquajtura luftë hibride jashtë vendit. Një ndërprerje është e mundur, por heqja dorë nga sabotimi, vrasjet politike dhe metodat e tjera të errëta të veprimit është pothuajse e paimagjinueshme, shkruajnë në një artikull për CEPA.org Irina Borogan dhe Andrei Soldatov, gazetarë investigativë rusë të cilët ndjekin aktivitetet e shërbimit sekret rus.

Si e dimë këtë? Mjafton të hedhim një vështrim në historinë e kohëve të fundit.

Kur grushti i shtetit i orkestruar nga KGB-ja në Moskë dështoi në gusht të vitit 1991, duke çuar në rënien e shpejtë të Bashkimit Sovjetik, Presidenti rus Boris Jelcin dukej plotësisht i përkushtuar për reformimin e KGB-së. Ai shkoi aq larg sa e ndau këtë organizatë të madhe dhe gjithëpërfshirëse në disa departamente të ndryshme.

Megjithatë, departamenti përgjegjës për operacionet e tij ofensive doli të ishte më rezistenti ndaj ndryshimit, por edhe më i shkathti në ruajtjen e kapaciteteve të tij.

Departamenti i KGB-së për inteligjencën e jashtme, i cili më vonë u bë SVR (Shërbimi i Inteligjencës së Jashtme të Rusisë), iu nënshtrua një riformësimi të plotë institucional dhe ndryshimi të imazhit. Yevgeny Primakov, një akademik me përvojë në Perëndim, u vendos në krye të shërbimit, i cili punoi për ta bërë SVR-në më shumë si një institucion akademik ose qendër kërkimore sesa një shërbim inteligjence.

SVR-ja madje zbatoi një ndryshim organizativ që sugjeronte se nuk e konsideronte më SHBA-në si kundërshtarin kryesor të Rusisë. Administrata e saj e Parë, përgjegjëse për Amerikën e Veriut, u bashkua me administratën që mbulonte Amerikën Latine. Kjo dërgoi një mesazh se marrëdhëniet nuk përcaktohen më nga konflikti politik, por se është vetëm çështje ndarjeje gjeografike e juridiksionit.

Megjithatë, kur CIA i kërkoi SVR-së të ndalonte aktivitetet subversive në SHBA, të njohura në terminologjinë e KGB-së si “masa aktive”, reagimi i shërbimit rus nuk ishte aspak i thjeshtë.

Gjeneralët e SVR-së i informuan amerikanët se “Shërbimi A”, përgjegjës për masat aktive, ishte shpërbërë. Megjithatë, kjo nuk ishte e vërtetë. Ai vetëm ndryshoi emrin dhe u bë Departamenti M, ndërsa masat aktive të KGB-së u riemëruan MS (Meropriyatia Sodeistvi, d.m.th. masa ose operacione mbështetëse).

Të njëjtët njerëz që e menaxhuan atë shërbim brenda KGB-së vazhduan ta drejtonin atë në SVR.

Kur bëhet fjalë për inteligjencën ushtarake, situata ishte, nëse kjo është e mundur, edhe më e keqe. Pavarësisht poshtërimit që pësoi Bashkimi Sovjetik gjatë luftës në Afganistan, GRU mbeti plotësisht e pareformuar nën Jelcinin. Ajo ruajti emrin sovjetik, traditën sovjetike dhe metodat sovjetike të punës.

Megjithatë, disa ndryshime organizative ndodhën pas heqjes së rolit të Partisë Komuniste në forcat e armatosura. Inteligjenca ushtarake mori aftësi ofensive nga pjesë të tjera të aparatit të gjerë ushtarak sovjetik.

Për shembull, departamenti i ushtrisë përgjegjës për operacionet psikologjike ishte pjesë e GLAVPUR (Administrata Kryesore Politike), një institucion i ngarkuar me indoktrinimin ideologjik të ushtarëve të zakonshëm me ideologji komuniste. Kur GLAVPUR u shpërbë, departamenti i operacioneve psikologjike u vu nën kujdesin e inteligjencës ushtarake.

Kjo e ndryshoi plotësisht mënyrën se si vepronte ai. Ndërsa brenda kuadrit të GLAVPUR, kjo njësi duhej të vepronte ekskluzivisht në fushën e betejës gjatë luftës, tani asaj i është dhënë mundësia të veprojë edhe në kushte paqeje.

Falë këtyre manovrave, kapacitetet ofensive të KGB-së dhe inteligjencës ushtarake nuk u zvogëluan nga reformat e Jelcinit. Megjithatë, Jelcin kishte shërbime inteligjence, kapacitetet e të cilave ishin aktivizuar vetëm pjesërisht.

Nën Putinin, situata është krejt ndryshe.

Njësitë përgjegjëse për operacionet ofensive u zgjeruan ndjeshëm, duke filluar nga viti 2008 dhe 2009. Brenda inteligjencës ushtarake, veteranët e njësive speciale (spetsnaza) u ngritën në detyrë në pozicione përgjegjëse për planifikimin e operacioneve, duke sjellë me vete mentalitetin e spetsnaz.

Ndërkohë, u formuan Forcat e Operacioneve Speciale (SSO), të cilat luajtën një rol kyç në aneksimin e Krimesë nga Rusia. Pas vitit 2022, njësia e sabotimit e GRU-së mori statusin e një strukture administrative të pavarur dhe u bë Drejtoria për Aktivitete Speciale (SSD).

Njësitë e përfshira drejtpërdrejt në operacione ushtarake dhe luftë u zgjeruan dhe u përmirësuan brenda FSB-së. Kjo vlen edhe për Qendrën për Qëllime të Veçanta, e cila është zgjeruar nga dy departamente në pesë, përfshirë një me seli në Krime.

Trupat e brendshme, të cilat më parë ishin pjesë e Ministrisë së Punëve të Brendshme, u riorganizuan në Rosguard dhe u shndërruan në një lloj ushtrie të dytë, me tanket dhe armët e veta të rënda. Edhe SVR është bërë dukshëm më e militarizuar.

Ndryshe nga lufta në Afganistan, kur KGB-ja sovjetike ishte e përfshirë në konflikt në një shkallë shumë të kufizuar, shërbimet ruse të sigurisë tani janë thellësisht të përfshira në luftën në Ukrainë.

Kjo bëhet e mundur nga sistemi i “rotacionit”, sipas të cilit operativë nga selia qendrore dhe administratat rajonale caktohen rregullisht për punë të përkohshme në territoret e pushtuara.

Veteranët rusë të luftës në Ukrainë janë bërë gjithashtu një bazë e natyrshme për rekrutimin e personelit të ri në departamente të ndryshme të FSB-së, duke përfshirë ato që veprojnë jashtë vendit, si dhe në shërbime të tjera të inteligjencës.E gjithë kjo, së bashku me forcimin e departamenteve përgjegjëse për kryerjen e sabotimeve dhe militarizimin gjithnjë e më të theksuar të të gjitha shërbimeve, tregon se ata nuk do të bien dakord menjëherë të pezullojnë operacionet që u kanë sjellë kaq shumë pushtet.

Kjo nuk do të thotë se ai do ta kundërshtojë drejtpërdrejt Putinin. Përkundrazi, ata do të bëjnë çmos për të vazhduar aktivitetet e tyre duke përdorur aksesin që kanë në to. Për shembull, ata do t’i japin atij informacion dhe vlerësime në një mënyrë të tillë që ta inkurajojnë atë të rifusë sabotimin si një nga opsionet e disponueshme.

Kjo është thjesht e rrënjosur thellë në vetë natyrën e aparatit rus të sigurisë.

RELATED ARTICLES

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

Most Popular

Recent Comments

Instagram