Demokratët po përgatiten për një ofensivë legjislative kundër Presidentit të SHBA-së, Donald Trump, pasi fitorja e tyre gjithëpërfshirëse në zgjedhjet e mesmandatit u dha atyre kontrollin e të dy dhomave të Kongresit dhe fuqinë për të sfiduar politikat e tij, për të hetuar administratën e tij dhe për të bllokuar kandidatët e tij.
E inkurajuar nga fitoret thellë në territorin tradicional republikan, partia po premton veprime të shpejta mbi kostot e jetesës dhe luftën në Iran, ndërsa sinjalizon se hetimet e abuzimeve dhe korrupsionit të dyshuar do të jenë një përparësi e madhe.
Udhëheqësi demokrat i Dhomës së Përfaqësuesve, Hakeem Jeffries, i cili pritet të bëhet kryetari i parë me ngjyrë kur Kongresi i ri të marrë detyrën në janar, u zotua të ndjekë atë që e përshkroi si “korrupsion të paparë” në qeveri.“Sepse nëse keni njerëz në poste të larta që janë kaq të përqendruar në pasurimin e vetes, të anëtarëve të familjes së tyre, të miqve të tyre ose të donatorëve të tyre, atëherë ata nuk janë të përqendruar në përmirësimin e jetës për popullin amerikan”, tha ai.Por demokratët nuk do të kenë dorë të lirë. Trump e mban veton e tij, ndërsa rregullat e Senatit u lejojnë republikanëve të pengojnë shumicën e legjislacionit.
Ja mundësitë — dhe pengesat — që na presin.
- 100 orët e para – Jeffries ka premtuar një shtytje ambicioze legjislative në 100 orët e para të Dhomës së Përfaqësuesve, të përqendruar në përballueshmërinë — çështja që dominoi zgjedhjet e formësuara nga tarifat, çmimet e larta dhe lufta në Iran.
Prioritetet e tij përfshijnë rivendosjen e subvencioneve të sigurimeve shëndetësore të skaduara të Aktit të Kujdesit Shëndetësor të Përballueshëm, anulimin e shkurtimeve prej gati 1 trilion dollarësh të Medicaid të miratuara nën Trump, heqjen e tarifave dhe presionin për t’i dhënë fund konfliktit, i cili ka rritur ndjeshëm kostot e karburantit.
Me shumicën në të dyja dhomat, demokratët mund t’i sjellin propozimet e tyre në votim dhe të marrin përsipër negociatat e shpenzimeve. Ata mund të përdorin afatet e buxhetit federal për të kërkuar lëshime, megjithëse konfrontimet mbi shpenzimet rrezikojnë mbylljen e qeverisë.’Avokati lart’ – Mbikëqyrja mund të ofrojë një mjet edhe më të menjëhershëm për të sfiduar Trumpin.
Robert Garcia, demokrati që pritet të kryesojë Komitetin e fuqishëm Mbikëqyrës të Dhomës së Përfaqësuesve, u dërgoi një mesazh të drejtpërdrejtë republikanëve në mediat sociale natën e zgjedhjeve: “AVOKATË LART”.
Senatori i Oregonit, Ron Wyden, ishte edhe më konciz, duke postuar një fjalë të vetme: “Thirrje në gjyq”.
Me kontrollin e komiteteve në të dyja dhomat, demokratët mund të thërrasin zyrtarë, të kërkojnë dokumente dhe të zhvillojnë seanca dëgjimore publike, duke i vënë potencialisht Trumpin dhe ndihmësit e tij të lartë nën një shqyrtim të rreptë.Temat e mundshme përfshijnë biznesin e familjes Trump dhe marrëveshjet me kriptovalutat, kontratat qeveritare që përfshijnë miliarderin Elon Musk, shkurtimet në agjencitë federale, zbatimin e ligjit për imigracionin dhe zhvillimin e luftës në Iran.
Demokratët kanë sinjalizuar gjithashtu interes në trajtimin e dosjeve që lidhen me shkelësin famëkeq të seksit Jeffrey Epstein.
Administrata mund t’i rezistojë kërkesave për dëshmi ose dokumente, duke shkaktuar beteja gjyqësore.
Demokratët mund të ndjekin procedurën e tretë të shkarkimit të Trump, megjithëse udhëheqësit e partisë nuk janë zotuar ta bëjnë këtë. Dhoma e Përfaqësuesve ka nevojë vetëm për një shumicë të thjeshtë për të ngritur akuza, por shkarkimi i një presidenti kërkon dy të tretat e votave në Senat – shumë më tepër se numri i votave që ka partia.
- Muskuli i Senatit – Shumica në Senat u jep demokratëve një levë tjetër të fuqishme: kontrollin e konfirmimeve.
Ato mund të bllokojnë kandidatët e Trump për gjyqtarë dhe kabinet, duke përfshirë çdo përzgjedhje për të mbushur një vend vakant në Gjykatën Supreme, duke kufizuar potencialisht ndikimin e tij mbi gjykatat shumë kohë pasi ai të largohet nga detyra.
Kryetarët demokratë të Senatit do të vendosin gjithashtu se cilat projektligje dhe hetime do të marrin vëmendjen e komisionit.
- Kufizime dhe marrëveshje – Miratimi i ligjeve do të jetë shumë më i vështirë sesa nisja e hetimeve.
Shumica e legjislacionit duhet të kalojë pengesën prej 60 votash në Senat për të kapërcyer pengesat procedurale. Trump mund të vërë veton ndaj projektligjeve të miratuara nga Kongresi dhe përmbysja e një vetoje kërkon mbështetje prej dy të tretash në të dyja dhomat.Ai gjithashtu mban fuqi të konsiderueshme ekzekutive mbi imigracionin, tregtinë dhe operacionet ushtarake, megjithëse ligjvënësit mund të kërkojnë t’i kufizojnë ato përmes legjislacionit dhe vendimeve për shpenzimet.
Trump mbajti një ton pajtues pas disfatës, duke lavdëruar demokratët për “punën e mirë” dhe duke i thënë The New York Times se do ta pranonte rezultatin dhe priste të punonte me ta.
Ai madje ngriti mundësinë e bashkëpunimit në fushën e imigracionit.
Por ai më parë kishte paralajmëruar se nëse demokratët fitonin Kongresin, “unë vë veton për gjithçka” – një kujtesë se dy vitet e ardhshme mund të përcaktohen aq shumë nga konfrontimi sa edhe nga kompromisi.AFP
