Ndërsa vendet aziatike po përballen me probleme të mëdha për shkak të mbylljes së Ngushticës së Hormuzit pas sulmit amerikano-izraelit ndaj Iranit më 28 shkurt, rezulton se shoku i naftës e ka prekur Kinën shumë më pak.Edhe pse mbetet importuesi më i madh i energjisë në botë, Kina ka rezerva të mëdha nafte. Me stimuj intensivë për burimet e energjisë së rinovueshme, Kina po udhëheq rrugën.Ndërkohë, Xi Jinping ka krijuar një industri që fuqizohet kryesisht nga energjia vendase, shpesh nga burime të rinovueshme, me një pjesë të madhe të makinave elektrike të prodhuara vetë.
Ndërsa Amerika nën Donald Trump është kthyer fuqishëm te lëndët djegëse fosile, duke i dhënë fund stimujve për burimet e energjisë së rinovueshme dhe automjetet elektrike, Kina është kthyer edhe më fort drejt energjisë së gjelbër. Udhëheqësi kinez Xi Jinping nisi një reformë të madhe të ekonomisë kineze me qëllim mbrojtjen e saj nga krizat globale të energjisë.
Ata nisën projekte të mëdha të energjisë së rinovueshme nga era dhe dielli, investuan në puse nafte gjithnjë e më të thella dhe përfunduan një sërë marrëveshjesh me vendet e treta, vetëm për të zvogëluar varësinë e tyre nga karburanti i importuar dhe për t’u mbrojtur nga goditjet e jashtme, raporton CNN amerikan.Rreziku i varësisë
Që nga vitet 1990, kur u bënë importues të energjisë neto, kinezët kanë qenë të vetëdijshëm se varësia e tyre nga nafta nga Lindja e Mesme mund të jetë një pikë e rrezikshme dhe e cenueshme.
Për të zvogëluar varësinë e saj nga rrugët detare, Kina ka ndërtuar tubacione të shtrenjta nafte dhe gazi në dekadat e fundit për të furnizuar energji nga Azia Qendrore, Rusia dhe Mianmari.
Ajo diversifikoi burimet e saj dhe, pas pushtimit rus të Ukrainës në vitin 2022, kur nafta ruse u vu nën sanksione perëndimore, Rusia u bë burimi i saj kryesor i naftës.Parqe të mëdha diellore dhe të erës po ndërtohen në të gjithë Kinën, dhe fabrikat kineze kanë zhvilluar prodhim baterish me kosto të ulët, dhe pjesa e makinave elektrike në rrugë po rritet me shpejtësi. Më shumë se gjysma e automjeteve të reja janë elektrike dhe hibride. Kjo ka ulur kërkesën për naftë me më shumë se një milion fuçi në ditë, sipas një studimi të vitit 2025 nga Rhodium Group.
Gjeti një zgjidhje
“Më parë shqetësoheshim për sigurinë energjetike të Kinës, por tani e dimë se kemi një zgjidhje të qëndrueshme”, tha për CNN Lin Boqiang , dekan i Institutit të Kinës për Studime të Politikave të Energjisë në Universitetin Xiamen .”Ne kemi burime të rinovueshme të energjisë, kemi automjete elektrike dhe, kur çmimet e naftës rriten, këto automjete janë gjithnjë e më konkurruese. Pa 20 vjet investime, nuk do t’i kishim të gjitha këto”, thekson Lin Boqiang.Ndërsa po planifikojnë projekte ambicioze digash në rajonin malor të Kinës perëndimore, ku një e treta e kapacitetit botëror të hidrocentraleve është në pronësi të kinezëve, Pekini po investon gjithashtu shumë në kërkime mbi burimet e energjisë në të ardhmen, të tilla si bashkimi bërthamor dhe hidrogjeni i gjelbër.
Sot, Kina është lider botëror në prodhimin e energjisë së rinovueshme – ajo merr tre herë më shumë energji nga era dhe dielli sesa SHBA-të dhe India, sipas të dhënave nga kompania Global Energy Monitor. Pjesa e burimeve të energjisë së rinovueshme po zgjerohet me shpejtësi, me qëllim që një ditë të tejkalohet qymyri. Megjithatë, kinezët nuk po heqin dorë ende nga qymyri.
Pasi sulmi i Trump ndaj Iranit bëri që çmimet botërore të naftës të rriteshin ndjeshëm, qeveria kineze ndërhyri për të moderuar rritjen e çmimeve të benzinës dhe naftës. Rafinerive shtetërore u është dhënë leja për të përdorur rezervat komerciale të naftës, raportoi Bloomberg më 10 prill. Kina nuk është imune: ajo është ende blerësi më i madh në botë i naftës dhe gazit, shkruan New York Times, dhe importon tre të katërtat e naftës së saj.
Akumulimi i rezervave
Ata janë përgatitur për luftë në Lindjen e Mesme për vite me radhë. Sipas të dhënave zyrtare, vitin e kaluar importi i naftës bruto u rrit me 4.4 përqind dhe konsumi me 3.6 përqind. Miliarda dollarë në subvencione të drejtpërdrejta për prodhuesit e automjeteve elektrike dhe qindra miliarda të investuara në energji të rinovueshme më në fund kanë dhënë frytet e tyre. Kërkesa për naftë të rafinuar, benzinë dhe naftë ka rënë për dy vjet rresht, sipas NYT.
Rreth 38 përqind e naftës dhe 23 përqind e gazit natyror të lëngshëm që zakonisht kalon nëpër Ngushticën e Hormuzit është i destinuar për portet kineze, sipas analistëve në Nomura. Në total, gjysma e importeve të naftës së Kinës dhe një e gjashta e gazit të saj natyror kalojnë nëpër Hormuz. Por Kina ka edhe rezerva të mëdha. Vlerësohet se ka rezerva nafte bruto për disa muaj, sipas CNN. Analistët në Kpler vlerësojnë se ato janë rreth 1.3 miliardë fuçi, të mjaftueshme për tre muaj konsum.Sipas analistëve kinezë, ekonomia e dytë më e madhe në botë importon vetëm 15 përqind të energjisë që i nevojitet. Megjithatë, deri në 70 përqind e naftës së Kinës vjen nga eksportet, si dhe 40 përqind e gazit natyror, ndërsa gjigantët e energjisë në pronësi të shtetit po shpojnë puse në shkretëtira dhe po gërmojnë nën shtratin e detit në kërkim të burimeve të reja të naftës dhe gazit.
Kinezët janë përgatitur për skenarë të ndryshëm për një kohë të gjatë, madje edhe për ato më të këqijtë. Kjo është arsyeja pse ata nuk heqin dorë nga lëndët djegëse fosile. Ndërsa tensionet tregtare me SHBA-në u rritën gjatë mandatit të parë të Donald Trump në vitin 2018, Xi Jinping u bëri thirrje gjigantëve kinezë të energjisë të rifillojnë prodhimin e naftës dhe gazit. Dhe tani kinezët po mendojnë në planin afatgjatë.
Ata nuk hoqën dorë nga eksportimi i naftës së rafinuar për të fituar më shumë për veten e tyre. Ata ulën eksportet, por nuk i ndaluan ato, raportoi Reuters. Në mars, ata ulën dërgesat e eksportit dhe i ulën ato më tej në prill, në një të gjashtën e sasisë së eksportuar gjatë së njëjtës periudhë të vitit të kaluar në Vietnam, Indonezi, Malajzi, Australi, Filipine dhe vende të tjera.
