Rusia dhe Afganistani i sunduar nga talebanët nënshkruan një marrëveshje bashkëpunimi ushtarak të mërkurën, vetëm një vit pasi Kremlini i hoqi talebanët nga lista e grupeve terroriste të ndaluara. Ky veprim nënvizon thellimin e lidhjeve midis Moskës dhe Kabulit në një kapitull të ri në marrëdhëniet e tyre, shkruan Politico .
Edhe pse detajet e sakta të marrëveshjes nuk dihen ende, Ministri Afgan i Mbrojtjes, Mohammad Yaqub, tha se ajo përfaqëson një zgjerim të marrëdhënieve dypalëshe midis dy vendeve.
“Bashkëpunimi me Rusinë është i rëndësishëm për ne”, tha Yaqub pas takimit me Sekretarin e Këshillit të Sigurisë Ruse, Sergei Shoigu, në Forumin Ndërkombëtar të Sigurisë në Moskë. “Afganistani dhe Rusia kanë marrëdhënie të gjata dhe historike dhe ne duam t’i zhvillojmë ato më tej.”
Nga pushtimi sovjetik deri te bashkëpunimi i sotëm
Marrëveshja e sotme vjen dekada pasi Bashkimi Sovjetik pushtoi Afganistanin në vitin 1979 dhe filloi një luftë të përgjakshme 10-vjeçare kundër muxhahedinëve, guerilëve islamikë që i rezistuan pushtimit. Shumë prej këtyre luftëtarëve më vonë themeluan lëvizjen talebane.
Marrëdhëniet midis Moskës dhe Kabulit mbetën të tensionuara për vite me radhë pas tërheqjes së trupave sovjetike. Megjithatë, gjatë pranisë ushtarake amerikane në Afganistan, Rusia u akuzua për furnizimin me armë të talebanëve, ndërsa grupi përpiqej të konsolidonte kontrollin e tij mbi vendin.
Normalizimi i marrëdhënieve dhe tërheqja ndaj Perëndimit
Shoigu shfrytëzoi rastin të mërkurën për t’u bërë thirrje vendeve perëndimore të “zhbllokojnë” sanksionet kundër talebanëve dhe të “marrin plotësisht përgjegjësinë për praninë e tyre njëzetvjeçare në Afganistan”.
Kjo thirrje vjen pas një sërë lëvizjesh ruse që synojnë normalizimin e marrëdhënieve. Në prill të vitit 2025, Rusia i hoqi talebanët nga lista e saj e grupeve terroriste të ndaluara, në të cilën ata kishin qenë që nga viti 2003. Në korrik të të njëjtit vit, ajo u bë vendi i parë dhe i vetëm që njohu zyrtarisht talebanët si qeverinë në Afganistan.
Në dallim nga qasja e Rusisë, Komisioni Evropian konfirmoi më parë këtë muaj se kishte ftuar zyrtarët talebanë në Bruksel, por zëdhënësi theksoi se ftesa “në asnjë mënyrë nuk përbën një pranim”.
