Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka nënshkruar një urdhër ekzekutiv që sipas tij do t’i ndalojë presidentët e ardhshëm të bëjnë ndryshime të caktuara në Zyrën Ovale të Shtëpisë së Bardhë.
Trump, një ish-manjat i pasurive të paluajtshme, ndryshoi në mënyrë drastike pamjen e zyrës zyrtare të presidentit gjatë mandatit të tij të dytë, sidomos duke shtuar shumë elementë ari.
“E kemi shndërruar në një monument kombëtar dhe nuk do të lejohet të preket, të shkatërrohet, të shembet nga njerëz budallenj për të ndërtuar diçka në një formë paksa të ndryshme”, u tha Trump gazetarëve të enjten.
Urdhri vjen muaj pasi Trump shembi të gjithë Krahun Lindor të Shtëpisë së Bardhë në një projekt që u përball me sfida ligjore.
Projekti u miratua gjithashtu nga Kongresi i SHBA-së. Ndërtimi vazhdoi, me qëllim transformimin e hapësirës në një sallë të re vallëzimi.
Presidentët amerikanë aktualisht kanë autoritetin për të bërë ndryshime të caktuara në Shtëpinë e Bardhë, por projektet e mëdha kërkojnë autorizimin e Kongresit.
Urdhri ekzekutiv, të cilin Trump e nënshkroi të enjten, e përcakton Zyrën Ovale monument kombëtar, së bashku me disa nga dhomat përreth.
Dokumenti gjithashtu thotë se nuk “e kufizon autoritetin e presidentit për të ridekoruar monumentin, për të zgjedhur mobiljet ose për të bërë modifikime rutinë funksionale dhe sigurie që nuk dëmtojnë ndjeshëm strukturën historike ose karakterin arkitektonik të monumentit”.
“Ne e duam Zyrën Ovale dhe është një simbol, si vetë Shtëpia e Bardhë. Është një simbol i vendit tonë dhe madhështisë së tij “, tha Trump, duke shtuar se udhëheqësit botërorë që e kanë vizituar në muajt e fundit kanë vlerësuar ndryshimet dekorative që ai bëri në hapësirë.
Trump theksoi se Shtëpia e Bardhë dhe Zyra Ovale kishin nevojë për riparime para ndryshimeve të tij, duke i quajtur ato “të dëmtuara rëndë”. Ai përshkroi dritare të thyera, mure të çara dhe gurë të thyer.
Megjithatë, shumë nga ndryshimet më të rëndësishme ishin kozmetike, duke përfshirë një pllakë të madhe ari me mbishkrimin “Zyra Ovale” jashtë hapësirës, shtrimin e kopshtit me trëndafila dhe shtimin e një piste të re për helikopterë.
Trump tha se urdhri do ta “bënte të pamundur që dikush të shkatërrojë ndonjëherë këtë vend të jashtëzakonshëm”.
E gjithë ndërtesa është përcaktuar tashmë si një pikë referimi historike kombëtare, e cila synon të parandalojë ndryshimet e papritura në ndërtesë.
Si president, Trump ka autoritetin për të krijuar monumente kombëtare, të cilat janë të ngjashme me parqet kombëtare.
Bazuar në urdhrin ekzekutiv të Trump, Shërbimi i Parkut Kombëtar do të jetë përgjegjës për mirëmbajtjen e zyrës , “në një mënyrë që mbron karakterin e saj historik, integritetin arkitektonik dhe marrëdhënien me presidencën”.
Kongresi ka krijuar një përjashtim nga Akti Kombëtar i Ruajtjes Historike për t’u lejuar presidentëve të bëjnë ndryshimet e nevojshme. Zyra Ovale aktuale ekziston që nga fillimi i viteve 1930, kur Franklin D. Roosevelt e zhvendosi atë në vendndodhjen e saj aktuale dhe krijoi strukturën që njohim sot.
Greg Werkheiser, i firmës ligjore Cultural Heritage Partners, e cila specializohet në ruajtjen e monumenteve historike, thotë se ndryshimet e përkohshme si “mobiljet dhe dekorimet i lihen tërësisht në diskrecionin e presidentit”.
“Për sa kohë që nuk shkatërrojnë artin dhe arkitekturën e përhershme, ata në përgjithësi mund të bëjnë çfarë të duan”, i tha ai BBC-së.
Werkheiser argumenton se administrata Trump ka treguar indiferencë ndaj vendeve të tjera historike në Uashington dhe, përmes padive, është përpjekur të minojë ligjet që kërkojnë ruajtjen e tyre.
Ai e quajti urdhrin e Trump “hipokrit”, duke vënë në dukje projektet e ndryshme që ai ka promovuar në të gjithë Uashingtonin – duke përfshirë planet për të ndërtuar një Hark të ri Triumfi, i cili është pezulluar përkohësisht nga një gjyqtar federal, dhe rinovimin e Qendrës Kennedy.
“Nga njëra anë, ai flet për rëndësinë e ruajtjes së Zyrës Ovale – diçka që është ligjërisht e pakuptimtë sepse ai nuk mund ta bëjë – dhe nga ana tjetër, ai e shfuqizon plotësisht ligjin që na lejon të ruajmë vende të tjera historike.”
Në tetor, presidenti tha në një intervistë për revistën Time se Zyra Ovale duhet të shembet për shkak të shqetësimeve të sigurisë nga agjencitë e inteligjencës amerikane.
“Thashë, ‘S’ka mundësi, nuk mund të ndërtosh një të ri. Ky është një vend i veçantë’”, tha Trump në atë kohë.
Gjatë fushatës zgjedhore të mesmandatit, demokratët kritikuan ridizajnimet e Trump, me ish-Presidentin Barack Obama që tha se shtesat e arit “e bënë Shtëpinë e Bardhë të dukej si një fabrikë ëmbëlsirash me djathë e hapur nga Saddam Husseini”.Burimi: BBC
