Shtetet e Bashkuara shënojnë sot 25-vjetorin e sulmeve të 11 shtatorit 2001 , duke kujtuar ditën që shënoi thellë vendin, gati 3,000 njerëzit që humbën jetën dhe pasojat afatgjata që pasuan.
Përvjetori i së premtes do të shoqërohet me ceremoni përkujtimore , me vendosje kurorash, ngritje flamuri, minuta heshtjeje, vigjilje dhe lexim të emrave të viktimave.
Në të njëjtën kohë, do të zhvillohen aktivitete vullnetare për nder të ditës, të cilën rreth gjysma e të rriturve në SHBA e konsiderojnë, sipas një sondazhi të ri, ngjarjen më të rëndësishme historike që kanë përjetuar ndonjëherë.
Për shumë njerëz, 11 shtatori është një kohë për kujtime dhe reflektim personal . Në shumë shkolla, përvjetori bëhet gjithashtu një kohë për diskutim rreth sulmeve.
Associated Press raportoi për historinë e oficerit Casey Klopfer, për të cilin përvjetori ka një dimension thellësisht personal. Ai do të vizitojë stacionin e policisë në Bruklin ku babai i tij, Ronald Klopfer, u paraqit në detyrë mëngjesin e 11 shtatorit 2001, përpara se të thirrej në Qendrën Botërore të Tregtisë. Ai nuk u kthye më kurrë në shtëpi.
Casey ishte vetëm katër vjeç atë ditë, por u rrit duke dëgjuar për dashurinë e të atit për punën e tij dhe dëshirën e tij për të ndihmuar të tjerët. Qershorin e kaluar, ai ndoqi edhe vetë të njëjtën rrugë profesionale.
“Hapat që më kërkohet të ndërmarr janë të mëdhenj, por është diçka që e marr shumë seriozisht dhe dua të vazhdoj ta nderoj atë, duke u përpjekur të jem oficeri më i mirë i policisë që mundem”, tha 29-vjeçari, i cili mban të njëjtin numër distinktivi si i ati.
Nga Nju Jorku në Honolulu
“Ka momente të caktuara në rrjedhën e historisë që e ndajnë kohën në atë që ndodhi para dhe atë që ndodhi pas”, tha Presidenti i SHBA-së Donald Trump këtë javë në një aktivitet përkujtimor të 11 shtatorit në Uashington. Presidenti i SHBA-së, i cili ishte në qytetin e tij të lindjes, Nju Jork, ditën e sulmeve dhe shpesh është referuar kujtimeve të asaj dite, pritet të marrë pjesë në ceremoninë e përvjetorit në Pentagon të premten.
Zëvendëspresidenti i SHBA-së J.D. Vance pritet të marrë pjesë në shërbimin përkujtimor në Memorialin Kombëtar të 11 Shtatorit në Nju Jork, ndërsa anëtarë të tjerë të qeverisë do të udhëtojnë për në Memorialin Kombëtar të Fluturimit 93 në Pensilvani.
Megjithatë, përkujtimet nuk kufizohen vetëm në tre vendet e lidhura drejtpërdrejt me sulmet. Nga New Hampshire në Misisipi e deri në Honolulu , po zhvillohen një sërë veprimesh, nga shpërndarja e rrezeve të dritës në qiellin e natës deri te ngjitjet simbolike të shkallëve dhe ceremonitë përkujtimore.
Një moment i ri heshtjeje
Në shërbimin përkujtimor në Nju Jork, ku tradicionalisht nuk mbahen fjalime politike , të afërmit e viktimave lexuan emrat e të gjithë atyre që humbën jetën, ndërsa u mbajt një minutë heshtje në momentet kyçe të sulmit.
Këtë vit, për herë të parë, do të shtohet një moment tjetër heshtjeje , këtë herë në kujtim të njerëzve që u ekspozuan ndaj reve të pluhurit toksik pas shembjes së Kullave Binjake dhe që më vonë vdiqën nga kanceri dhe sëmundje të tjera.
Efektet afatgjata të ekspozimit ndaj pluhurit të 11 shtatorit janë ende nën hetim, pasi mbeten pyetje rreth numrit të saktë të njerëzve që përjetuan probleme shëndetësore të lidhura me ekspozimin.
Trashëgimia e 11 shtatorit dhe Mamdani
11 shtatori shkaktoi një valë të fortë patriotizmi në Shtetet e Bashkuara, duke i shtyrë shumë amerikanë të rekrutoheshin në ushtri, në departamentet e zjarrfikësve, në polici dhe në agjenci të tjera qeveritare. Në të njëjtën kohë, megjithatë, sulmet nxitën një valë mosbesimi dhe paragjykimi , të cilat në shumë raste çuan në diskriminim dhe krime urrejtjeje kundër myslimanëve .
Në 25 vitet që kanë kaluar, amerikanët myslimanë janë bërë gjithnjë e më të spikatur në jetën publike, nga qeveria lokale te Kongresi dhe Bashkia e Nju Jorkut. Zoran Mamdani është kryetari i parë mysliman i bashkisë së qytetit. Qëllimi i tij për të marrë pjesë në ceremoninë e përvjetorit në Ground Zero ka shkaktuar polemika, edhe pse paraardhësit e tij e kanë ndjekur këtë ngjarje për vite me radhë.
Ndër ata që kritikuan praninë e tij ishin ish-guvernatori republikan i Nju Jorkut, George Pataki, si dhe të afërm të viktimave të 11 shtatorit. Ndër të tjerë, ata cituan deklarata të kaluara nga disa prej bashkëpunëtorëve të ngushtë të Mamdanit në lidhje me sulmet. Ish-kryebashkiaku i Nju Jorkut dhe ish-avokati personal i Trump, Rudy Giuliani, gjithashtu e kritikoi atë.
Mamdani, një demokrat, u përgjigj këtë javë se e do qytetin dhe vendin dhe dëshiron që përvjetori t’i kushtohet familjeve të viktimave, ndihmësve të parë dhe njujorkezëve që qëndruan pranë njëri-tjetrit pas sulmeve, të cilat ai i quajti një “akt të tmerrshëm terrorizmi”.
Kryebashkiaku 34-vjeçar ishte në Nju Jork dhe nxënës i shkollës fillore kur ndodhën sulmet e 11 shtatorit 2001.
