Vetëm një foto e fytyrës sonë mund të zbulojë shumë më tepër për shëndetin tonë sesa mendojmë. Shkencëtarët nga Massachusetts General Brigham në Boston kanë zhvilluar modele të inteligjencës artificiale (IA) që, bazuar në fotografitë e fytyrës, mund të vlerësojnë moshën biologjike dhe rrezikun e vdekjes tek pacientët me kancer, raporton CNN.
Hulumtimi, i botuar në revistën shkencore The Lancet Digital Health, tregoi se në të ardhmen, analiza e fytyrës mund t’i ndihmojë mjekët të vlerësojnë shëndetin e pacientëve dhe të marrin vendime për trajtimin.
“U habita shumë kur mësova se mund të zbulojmë shenja të rrezikut të vdekshmërisë vetëm nga një fotografi e një fytyre”, tha Dr. Raymond Mak, një onkolog rrezatimi dhe një nga autorët e studimit, thuhet në tekst.
Çfarë njeh inteligjenca artificiale në një fytyrë
Studiuesit zhvilluan modelin FAHR-Face, të trajnuar në më shumë se 40 milionë fotografi të fytyrave të njerëzve të moshave dhe etnive të ndryshme.
Dy modele të specializuara u zhvilluan mbi bazën e tij. FAHR-FaceAge vlerëson moshën biologjike nga një fotografi, ndërsa FAHR-FaceSurvival kombinon tiparet e fytyrës me të dhëna të tjera klinike për të parashikuar gjasat e mbijetesës së pacientëve me kancer.
Ndryshe nga mosha kronologjike, e cila përfaqëson numrin e viteve të jetuara, mosha biologjike i referohet shkallës së plakjes së organizmit.
Sipas Dr. Mak, algoritmi i vlerësimit të moshës analizon zonën e tempujve, ballit, sipër syve dhe palosjet midis hundës dhe qosheve të buzëve.
Nga ana tjetër, modeli që vlerëson rrezikun e vdekjes i kushton vëmendje të veçantë rrënjës së hundës dhe zonës poshtë syve.
Është interesante që tipare të ngjashme të fytyrës u përshkruan afërsisht 2,400 vjet më parë nga mjeku grek Hipokrati, duke i shoqëruar ato me shenja të përkeqësimit të organizmit.
Rezultatet e hulumtimit: Dallime të mëdha në shkallët e vdekshmërisë
Rezultatet treguan dallime të rëndësishme midis pacientëve të klasifikuar nga inteligjenca artificiale në kategori të ndryshme rreziku.Midis 122 pacientëve për të cilët modeli FAHR-FaceSurvival parashikoi një rrezik të lartë vdekjeje, deri në 52.5 përqind vdiqën brenda 90 ditëve nga vlerësimi, raporton N1info.ba .
Në të kundërt, midis 975 pacientëve të caktuar në grupin me rrezikun më të ulët, afërsisht dy përqind vdiqën gjatë së njëjtës periudhë.
Rezultate të ngjashme u regjistruan gjatë vlerësimit të moshës biologjike.
Në 1,060 pacientë, mosha biologjike e të cilëve ishte më shumë se 20 vjet më e vjetër se mosha e tyre aktuale, 21 përqind vdiqën brenda 90 ditëve.
Midis 4,195 pacientëve, mosha biologjike e të cilëve ishte të paktën dhjetë vjet më e vogël se ajo kronologjike, vdekshmëria në të njëjtën periudhë ishte rreth gjashtë përqind.
Studiuesit zbuluan gjithashtu se ndryshimet kozmetike, duke përfshirë kirurgjinë plastike, botoksin dhe grimin, nuk ndikuan në rezultatet e modeles.
A mund t’i zëvendësojë inteligjenca artificiale mjekët?
Autorët e studimit theksojnë se kjo teknologji nuk ka për qëllim të zëvendësojë mjekët ose vlerësimet ekzistuese mjekësore.
Qëllimi është të zhvillohet një mjet shtesë që mund të ndihmojë në njohjen më të hershme të pacientëve me rrezik të shtuar shëndetësor.
“Nëse mund të zbulojmë plakjen e përshpejtuar ose shkallët më të larta të vdekshmërisë herët, mund t’i kontrollojmë ato ose të identifikojmë pacientët më herët që mund të përfitojnë nga testime të mëtejshme për gjendje serioze”, shpjegoi Mak.
Megjithatë, ekspertët paralajmërojnë se nevojiten kërkime shtesë përpara se kjo teknologji të mund të përdoret në praktikën e përditshme mjekësore.
Dr. Wilbur Lam i Universitetit Emory theksoi se rezultatet duken bindëse, por se dobia e tyre klinike duhet ende të konfirmohet, duke përfshirë kontrollin e besueshmërisë në grupe të ndryshme pacientësh.
Profesori Miroslaw Bober nga Universiteti i Surrey paralajmëroi se inteligjenca artificiale vlerëson moshën nga pamja e fytyrës, dhe jo duke matur drejtpërdrejt proceset biologjike të plakjes.
Gjithashtu, këto modele nuk kanë provuar të ofrojnë informacion klinikisht të dobishëm që mjekët nuk mund ta marrin tashmë përmes vlerësimit të tyre të pacientit.
Edhe pse rezultatet duken premtuese, teknologjia nuk është ende gati për përdorim klinik. Hulumtimi i mëparshëm është kryer tek pacientët me kancer dhe vetëm studimet e ardhshme duhet të tregojnë nëse metoda të ngjashme mund të aplikohen tek njerëzit e shëndetshëm.
