Vajza 16-vjeçare e Samirës, Sevda, mori pjesë në protestat kundër regjimit që përfshiu Iranin në fillim të këtij viti, përpara se SHBA-të dhe Izraeli të nisnin sulmet ajrore që vranë Udhëheqësin Suprem, Ajatollah Ali Khamenei, raporton BBC . Samira thotë se nuk është përfshirë kurrë në politikë. “Kam punuar në shitje në Iran. Kam shitur kozmetikë”, tha ajo për BBC Panorama. Gjithçka ndryshoi ditën kur forcat iraniane të sigurisë vranë fëmijën e saj të vetëm para syve të saj.
Hidhërimi i Samirës u shndërrua në zemërim ndërsa autoritetet iraniane penguan kërkimin e saj për trupin e vajzës së saj. “E kuptova se gjetja e Sevdës nuk ishte fundi, por vetëm fillimi i persekutimit”, tha ajo. Samira iku nga Irani në këmbë, duke kaluar nëpër terren të rrezikshëm malor. Sot, ajo jeton jashtë vendit dhe e fshehur, duke e përshkruar veten si “një ushtri e vetme gruaje që lufton regjimin”
Ajo është e vendosur të emërojë publikisht forcat e sigurisë dhe zyrtarët që ajo beson se janë përgjegjës për të shtënat vdekjeprurëse. “Ata do të më shkatërrojnë para se të më vrasin, por nuk do të më gjejnë lehtë. Kthim në jetën normale? Nuk ka kthim”, thotë ajo.
Sevda u vra më 9 janar.
Samira është një nga disa iranianë me të cilët BBC ka folur që nga fillimi i vitit. Disa prej tyre, të cilët janë ende në vend, i thanë Panorama se donin të flisnin hapur pavarësisht rreziqeve. Ato thanë se po e kishin të vështirë të ruanin shpresën pasi protestat masive u shtypën brutalisht.
Ambasada iraniane në Londër i tha Panorama se protestat paqësore dhe legjitime u rrëmbyen nga fuqitë e huaja, përfshirë SHBA-në, të cilat nxitën dhunë, siguruan armë dhe pajisje dhe kërcënuan sigurinë publike.
Sevda u vra më 9 janar, ndërsa merrte pjesë në protesta në periferi të Teheranit me Samirin. Protestat kishin filluar një muaj më parë për shkak të pakënaqësisë ekonomike dhe ishin përshkallëzuar në kërkesa për heqjen e Republikës Islamike.
Ajo i besonte Trumpit.
Samira thotë se nuk ishte politikisht aktive në atë kohë, por vajza e saj po. Modelet e Sevdës ishin Mahsa Amini, vdekja e së cilës në paraburgim shkaktoi protesta masive, dhe Nika Shakarami, e cila u vra gjatë një kryengritjeje të mëvonshme kundër kodeve të rrepta të veshjes islame. “Ajo i mbajti gjallë në mendimet e saj dhe gjithmonë donte të vazhdonte rrugën e tyre të rezistencës”, thotë Samira.
Një ditë para vdekjes së Sevdës, numri i protestuesve ishte jashtëzakonisht i lartë. Samira thotë se ajo dhe Sevda po i përgjigjeshin një telefonate nga Reza Pahlavi, djali në mërgim i Shahut të fundit të Iranit. “Forcat e sigurisë humbën kontrollin”, thotë ajo. Ajo pretendon se rritja e papritur e numrit të protestuesve e frikësoi qeverinë iraniane, kështu që të nesërmen u dha urdhri për të qëlluar me qëllim vrasjen.
Megjithatë, ajo mendoi se ishte thjesht një kërcënim bosh. “Ata gënjyen kaq shumë në Iran. Ne nuk mund ta kishim imagjinuar një masakër të kësaj shkalle”, tha ajo, duke shtuar se ata ishin të inkurajuar nga premtimi i Presidentit të atëhershëm të SHBA-së, Trump, i cili tha më 8 janar: “U thashë autoriteteve iraniane se nëse fillojnë të vrasin njerëz, gjë që zakonisht bëjnë gjatë trazirave, ne do t’i godasim shumë rëndë”.
“Nuk mund ta besoja që po vdiste”
Nëna dhe vajza u mblodhën me protestues të tjerë më 9 janar. Sevda u ngjit në një kosh plehrash dhe filloi të udhëhiqte thirrjet. “Duket sikur kishte më shumë ushtarë sesa njerëz”, kujton Samira. “Nuk e di se si arritën të mblidhnin një ushtri të tillë brenda një dite”, thotë ajo.
“Një snajper qëlloi nga çatia e një ndërtese në të djathtën tonë. Plumbi i kaloi zemrën. Nuk munda as të bërtisja. Vetëm e shikova Sevdën, trupi i saj i palëvizshëm. Gjaku i rridhte nga goja dhe hunda. Nuk mund ta besoja që po vdiste. Sytë e saj ishin ende të fiksuar tek unë”, kujton ajo.
Samira thotë se ia doli ta çonte vajzën e saj në spital. I thanë se ishte në operacion, por më pas dera u hap dhe ajo pa që Sevda ishte futur tashmë në një qese kufome. Trupi i Sevdës u mor. Samirës i duheshin ditë për ta gjetur. Ajo përfundoi në një nga morgjet më të mëdha në Teheran.
Mijëra u vranë.
“Adoleshentët: të rinj dhe të reja. Shumë u vranë. Unë vdisja me çdo qese që hapja. Nuk kisha parë kurrë kaq shumë trupa. Por nuk u dorëzova”, tha ajo. Më në fund e gjeti vajzën e saj. “Tre trupa ishin grumbulluar sipër Sevdës. Kështu e gjetëm”, tha ajo.
Autoritetet iraniane pranojnë se më shumë se 3,000 njerëz u vranë në protesta, por pretendojnë se disa prej tyre ishin anëtarë të forcave të sigurisë. Organizata e të drejtave të njeriut Hraman vlerëson se numri i të vdekurve është më shumë se 7,000, shumica e të cilëve ishin protestues.
Samira thotë se gjetja e trupit të Sevdës ishte vetëm fillimi i luftës së saj me autoritetet. Që të lejohej të merrte trupin, ajo u detyrua të nënshkruante një deklaratë ku thuhej se “terroristët” dhe jo forcat e sigurisë ishin përgjegjës për vdekjen e Sevdës.
“Ata kishin frikë se mos isha në kontakt me rrjete të jashtme”
“Ata e bënë këtë për të mbuluar atë që bënë më 8 dhe 9 janar, për të fshehur numrin e njerëzve që vranë. Ata i heshtën familjet duke u thënë të thoshin se të dashurit e tyre u vranë nga terroristë izraelitë ose amerikanë”, thotë ajo. Pavarësisht kësaj, asaj iu ndalua të vizitonte varrin pas funeralit dhe të vendoste një gur varri.
Disa ditë para ceremonisë që shënonte 40-vjetorin e vdekjes së saj, e cila është jashtëzakonisht e rëndësishme në kulturën iraniane, ajo u thirr në zyrën lokale të Ministrisë së Inteligjencës. “Më thanë: Duhet të na japësh një intervistë dhe të thuash se Sevda ishte anëtare e Basijve dhe se u vra nga protestuesit. Pastaj do ta shpallim martire, do të marrësh përfitime, një shtëpi ose çfarë të duash”, rrëfen ajo.
Ajo është e sigurt se oferta erdhi nga frika, sepse e ndau informacionin për vdekjen e Sevdës me një shtëpi mediatike iraniane në Londër, sapo interneti u rivendos në vend. “Ata kishin frikë se mos isha në kontakt me rrjete të jashtme”, thotë ai.
Ajo përballet me dënimin me vdekje.
Samira iku nga Irani vetëm 40 ditë pas vdekjes së vajzës së saj. “Nuk doja të tregtoja gjakun e fëmijës sime”, thotë ajo, duke shtuar se kontrabandistët e njerëzve e ndihmuan të arratisej. Pasi vazhdoi të jepte intervista nga jashtë, ajo u akuzua në mungesë për një sërë krimesh.
Këto përfshijnë “moharebeh”, luftë kundër Zotit, e cila mbart dënimin me vdekje. Garda Revolucionare ka arrestuar disa nga anëtarët e familjes dhe miqtë e saj. Autoritetet e kanë paralajmëruar familjen e saj se nëse vazhdojnë të mblidhen te varri, trupi i Sevdës do të zhvarroset dhe do të zhvendoset.
“Dua që drejtësia të vihet në vend”
Tani Samira po publikon në internet emrat e forcave iraniane të sigurisë dhe zyrtarëve që ajo beson se janë përgjegjës për të shtënat më 8 dhe 9 janar. “Dua që drejtësia të vihet në vend për çdo person, emrin e të cilit e zbuloj, sepse ata vranë kaq shumë të rinj. Qëllimi im është t’i identifikoj ata në mënyrë që të gjykohen”, thotë ajo.
Samira thotë se nuk dëshiron të heshtë. “Çdo ditë dhe çdo sekondë pa Sevdën është shumë e vështirë për mua. Fakti që Sevda nuk merr frymë më më ka dhënë forcën të ngrihem në këmbë, të mendoj se si ta nderoj jetën dhe udhëtimin e saj. Të gjithë ata trupa që pashë, të gjitha ato çanta që hapa duke kërkuar Sevdën, të gjitha këto më bënë të luftoj kundër Republikës Islamike deri në frymën time të fundit”, thotë ajo.
