Ajo që supozohej të ishte streha luksoze e një diktatori është shndërruar në një monument të heshtur të së kaluarës – një vend ku përplasen ambicia, ideologjia dhe historia.
Në shpatet e malit Profitis Ilias në ishullin grek të Rodosit , e fshehur nga turmat turistike dhe e rrethuar nga pyje pishe, ndodhet një vilë e braktisur që ka intriguar ata që e gjejnë rastësisht për dekada të tëra. Është Villa de Vecchi , e cila nuk e përmbushi kurrë qëllimin e saj fillestar, por është bërë simbol i një ambicieje që përfundoi – në rrënoja.
Vila de Vecchi duhej të ishte, dhe ky është nofka e saj – vila e Musolinit . Diktatori italian kishte planifikuar të mësonte politikë që para shpërthimit të Luftës së Dytë Botërore. Ideja e tij ishte të kalonte vitet e fundit të jetës së tij në një vilë luksoze në Rodos, larg kontinentit evropian. Por historia (ose karma, si të doni) ia doli të pengonte.
Vila u ndërtua në vitin 1936 me urdhër të bashkëpunëtorit të ngushtë të Musolinit, Cesare De Vecchi, i cili në atë kohë ishte guvernator i Dodekanezit. Ai ishte banori i vërtetë i kësaj rezidence elegante dhe Musolini nuk shkeli kurrë në të.
Bazë kryesore detare
Ishujt Dodekanezë ranë nën sundimin italian në vitin 1912, pasi u morën nga Perandoria Osmane. Musolini i pa ato si një mundësi për të zgjeruar “Perandorinë” e re Romake. Rodosi do të bëhej një bazë detare kyçe , një fortesë strategjike për operacionet ushtarake në Mesdheun lindor.
Në këtë kontekst, vila nuk ishte vetëm një rezidencë luksoze – ajo ishte pjesë e një vizioni më të gjerë politik dhe ushtarak. E vendosur në pothuajse 700 metra mbi nivelin e detit , ajo ofronte një pamje spektakolare të Detit Egje (pamja, duhet pranuar, është ende spektakolare), bregdetit turk dhe ishullit të Symi-t, kështu që përveçse ideale për një arratisje elitare, ajo ishte edhe një simbol i pushtetit.
Kur shpërtheu Lufta e Dytë Botërore, planet e Musolinit për një pension në bregdet u lanë pas dore shpejt. Italia u rreshtua me Gjermaninë naziste dhe, ndërsa lufta përparonte, u bë e qartë se fuqitë e Boshtit po humbisnin .
Në vitin 1943, pas zbarkimit të Aleatëve në Siçili, Musolini u rrëzua nga pushteti dhe u arrestua. Edhe pse u lirua për pak kohë nga forcat gjermane, ai refuzoi të largohej nga Italia, gjë që në fund i kushtoi jetën. Në prill të vitit 1945, ai u ekzekutua së bashku me të dashurën e tij – larg vilës ku planifikonte të kalonte pleqërinë.
Pas luftës dhe kthimit të Dodekanezit nën sundimin grek në vitin 1947, vila u braktis. Gjatë dekadave, ajo ngadalë ra në rrënim – sot muret e saj janë të mbuluara me grafiti, dhe ambientet e brendshme dikur luksoze janë shndërruar në mbetje të errëta të së kaluarës. Ndoshta vetëm fragmente dhe ideja e arkitektit, e cila, për sa i përket pamjes, është e vetmja gjë që ka mbetur, na kujtojnë ende luksin e saj të mëparshëm.
Ka spekulime se vila është lënë qëllimisht të shkatërrohet si një lloj kujtese për brutalitetin e qeverisë në atë kohë dhe dështimin e politikës koloniale italiane në ishuj.
Qeveria greke u përpoq ta nxirrte vilën në treg në vitin 2014 dhe përsëri në vitin 2020 përmes një fondi shtetëror për menaxhimin e aseteve, me shpresën për të tërhequr investitorë dhe për të ulur borxhin publik. Pavarësisht tërheqjes së saj turistike, vila ende nuk ka gjetur një pronar të ri. Në vetminë e saj, ajo mirëpret vetëm aventurierë , dashamirës të historisë dhe fotografë.
