Plani i ri i paqes i Shtëpisë së Bardhë për t’i dhënë fund luftës në Ukrainë përfshin krijimin e një zone të demilitarizuar në Donbas, heqjen dorë formale të Kievit nga anëtarësimi i saj në NATO dhe heqjen e sanksioneve kundër Rusisë. Donald Trump nuk po kërkon kapitullimin e Ukrainës dhe ka të ngjarë të jetë bërë “viktimë e një operacioni informativ rus”, shkruan The Economist , duke cituar burime qeveritare amerikane.
Sipas burimeve të botimit, tema kryesore për presidentin amerikan janë zgjedhjet e ardhshme të mesit të mandatit për në Kongres më 3 nëntor, përpara të cilave sondazhet po shënojnë vlerësime rekord të ulëta për Partinë Republikane dhe vetë presidentin. Ai është “i panikuar” nga kjo dhe e sheh Presidentin ukrainas Volodymyr Zelenskyy si një “kurban”, sipas burimeve të The Economist.
Sipas zyrtarëve amerikanë, situata po ndërlikohet nga të dërguarit specialë të Trump në Moskë, Jared Kushner dhe Steve Witkoff. Ata “i keqinterpretojnë motivet e [Presidentit rus Vladimir] Putin” dhe për këtë arsye janë “të prekshëm ndaj manipulimit rus”. Elon Musk, një biznesmen i afërt me administratën presidenciale amerikane, po luan gjithashtu një rol, dhe burimet e The Economist e përshkruajnë qëndrimin e tij ndaj Ukrainës si “të ndërlikuar”. Ata shtojnë se “Trump po krijon një situatë të tmerrshme, por ai është gjithashtu i varur nga idiotët”.
Ndërkohë, Shtëpia e Bardhë është e bindur se Kievi nuk kundërshton dispozitat kryesore të planit të ri të paqes të SHBA-së. Këto përfshijnë një zonë të demilitarizuar në Donbas, lehtësimin e sanksioneve kundër Kremlinit dhe një numër marrëveshjesh ekonomike, duke përfshirë rifillimin e furnizimeve me gaz rus në Evropë. Në këmbim, Ukraina pritet të marrë një paketë investimesh dhe anëtarësim në BE në këmbim të braktisjes së anëtarësimit në NATO. Megjithatë, Kievi dyshon në angazhimin e vërtetë të Moskës për paqen dhe pret që pala ruse t’i zvarrisë negociatat.
Zyrtarët amerikanë këmbëngulin se Trump nuk po kërkon kapitullimin e Ukrainës, por pranojnë se marrëdhëniet midis Uashingtonit dhe Kievit po bëhen gjithnjë e më të pasigurta. Pas “marrëveshjes së naftës” me Putinin më 9 tetor, presidenti amerikan rriti ndjeshëm presionin mbi ukrainasit, duke i akuzuar ata për zgjatjen e luftës, duke bërë thirrje për t’i dhënë fund sulmeve ndaj rafinerive ruse të naftës dhe duke ofruar të zgjedhë një kryetar të ri shteti. Situata u përkeqësua më tej nga ndërprerjet në komunikimet satelitore Starlink të ushtrisë ukrainase që filluan më 14 tetor, për të cilat Musk dhe Shtëpia e Bardhë refuzuan të merrnin përgjegjësi .
Më 20 tetor, të dërguarit specialë Kushner dhe Witkoff ranë dakord mbi detajet kryesore të një plani të ri paqeje me Zelenskyy. Trump deklaroi më 22 tetor se “ne jemi tani, për herë të parë në një kohë të gjatë, afër një marrëveshjeje paqeje”.
