Demokratët kanë marrë kontrollin e Kongresit që nga janari dhe kanë fituar fuqinë për të bllokuar legjislacionin dhe emërimet e Presidentit Donald Trump, si dhe për të nisur hetime mbi punën e administratës.
Trump po kërcënon të vërë veton ndaj gjithçkaje nëse demokratët nuk bashkëpunojnë, dhe Shtëpia e Bardhë thotë se votuesit demokratë do të pendohen.
Kongresi i ri fillon më 3 janar, me dy vjet të mbetura në mandatin e Trump. Për herë të parë që nga kthimi në Shtëpinë e Bardhë, Trump do të qeverisë me një Kongres të kontrolluar nga kundërshtarët e tij politikë.
Vetoja si arma kryesore
Pa shumicën në Kongres, Trump nuk mund të miratojë ligje, por mund të bllokojë ato të miratuara nga demokratët. Një veto mund të anashkalohet vetëm nga një shumicë prej dy të tretash në të dyja dhomat, të cilën demokratët nuk e kanë.
Trump e bëri të qartë këtë që në natën e zgjedhjeve. “Unë kam të drejtë të plotë vetoje dhe jam i sigurt se do të jemi në gjendje t’i zgjidhim gjërat. Mendoj se ata do të duan të bashkëpunojnë me mua. Përndryshe, unë thjesht do të vendosja veton për gjithçka, dhe ata nuk do ta bëjnë.”
Kjo do të thotë që buxheti, çmimet, tarifat dhe lufta në Iran ka shumë të ngjarë të negociohen rast pas rasti, me kërcënimin e vazhdueshëm të bllokadës nga të dyja palët.
Hetimet dhe rikthimi i kërkesave
Në Dhomën e Përfaqësuesve, Hakeem Jeffries pritet të bëhet Kryetar i Dhomës së Përfaqësuesve. Ai ka njoftuar një program për 100 ditët e para të tij që përfshin shkurtime të kostos së jetesës, mbikëqyrje dhe hetime mbi administratën Trump.
Puna e parë, sipas atyre qe eshte thene kufizimet e konfliktit të interesit do të jenë në krye të axhendës. I vetmi zbatim tani është shkarkimi nga detyra, pasi statutet tradicionale të konfliktit penal ose civil nuk e mbulojnë këtë detyrë. Përveç reformave legjislative, një tjetër përpjekje për shkarkim ka të ngjarë të rezultojë pas shumë hetimeve që demokratët planifikojnë të ndërmarrin pas zgjedhjeve të mesmandatit.Dhoma e Përfaqësuesve mund të fillojë shkarkimin me shumicë të thjeshtë, por për të shkarkuar presidentin kërkohen dy të tretat e votave në Senat. Edhe pas këtyre zgjedhjeve, demokratët nuk e kanë atë shumicë.Ndikimi më i madh nga një përmbysje zgjedhore e mesmandatit dhe beteja në Kongres do të ndihet gjeopolitikisht. Përgatitjet demokratike përfshijnë shqyrtimin e luftës së Iranit dhe të diplomacisë së huaj dhe interesave private financiare. Lidhur me Ukrainën, çështjet e rishqyrtuara do të përfshijnë kufizime në ndarjen e inteligjencës, zbatimin e sanksioneve dhe shqetësime mbi negociatat me Moskën. Kufizimet e konfliktit të interesit do të jenë në krye të axhendës sepse Trump është marrë me regjime të korruptuara dhe të dhunshme në Rusi dhe Lindjen e Mesme. Për shembull, senatori amerikan Chris Murphy i Connecticut postoi publikisht rreth ryshfetit në shkallë të gjerë dhe pretendoi se ka prova. Shumica në Senat u jep demokratëve kontroll mbi konfirmimin e të nominuarve të Trump për kabinetin, ambasadorët dhe gjyqtarët federalë. Për çdo emërim të ri, Trump do të duhet të fitojë mbështetjen e disa demokratëve.
Shtëpia e Bardhë beson se kjo është e përkohshme. Një zyrtar i paidentifikuar tha se votuesit demokratë do të “pendohen” kur çmimet e gazit të bien pas përfundimit të konfliktit me Iranin. Një burim pranë Trump parashikon se votuesit e pavarur do të “kthehen fuqishëm” te republikanët pas dy vitesh “shumicë socialiste”.
Disa republikanë e shohin ndryshe. Një strateg republikan e quajti rezultatin “një refuzim të plotë të Donald Trump” dhe një zyrtar republikan i paidentifikuar e lidhi humbjen me luftën e Iranit, çmimet e karburantit dhe inflacionin.
Presioni është edhe mbi demokratët. “Njerëzit mendojnë se sistemi është i korruptuar dhe do të duan të shohin se demokratët janë të ndryshëm”, tha senatorja e shtetit të Miçiganit, Mallory McMorrow, për Christian Science Monitor, duke paralajmëruar se partia tani “duhet të japë” rezultate. Për Trumpin, për të cilin ky është mandati i tij i fundit, dy vitet e ardhshme do të jenë gjithashtu një luftë për ndikim në parti përpara zgjedhjeve presidenciale të vitit 2028.
