Rusia, Turqia dhe Katari do të përfundojnë një marrëveshje të re për të zëvendësuar marrëveshjen e grurit, shkruan Bild, duke cituar korrespondencën zyrtare midis departamenteve diplomatike të vendeve.
Në veçanti, Rusia dëshiron të dërgojë grurin e saj në vendet e varfra, kryesisht afrikane. Nga ana tjetër, Turqia do të veprojë si organizatore dhe Katari si sponsor i furnizimeve. Marrëveshja mund të nënshkruhet që në fundjavë në Budapest, ku do të mbërrijnë kreu i Tatarstanit Rustam Minnikhanov dhe presidenti turk Rexhep Tajip Erdogan.
Në të njëjtën kohë, ministri i Jashtëm turk Hakan Fidan nuk i lë përpjekjet për kthimin e Rusisë në Iniciativën e Detit të Zi në mënyrë që drithërat të furnizohen edhe nga Ukraina. Ankaraja propozon të veprojë nën kujdesin e OKB-së. Megjithatë, asnjë progres nuk është raportuar në këtë drejtim.
Fakti që Kremlini po promovon një alternativë ndaj marrëveshjes së grurit, duke u përpjekur të detyrojë Ukrainën të dalë nga tregjet botërore, është raportuar më parë nga Financial Times. Rusia do të dërgonte deri në 1 milion ton grurë në Turqi me “kushte preferenciale” në mënyrë që të mund të eksportohej prej andej në vendet afrikane. Katari do të kishte paguar për dorëzimin, por as Ankaraja dhe as Doha nuk ranë dakord me këtë propozim, thanë burimet.
Më 15 gusht, u bë e ditur se Shtetet e Bashkuara po diskutonin një marrëveshje gruri pa Rusinë me Turqinë dhe Ukrainën. Zyrtarët amerikanë i thanë Wall Street Journal se plani kërkon që deri në tetor të vendosen edhe 4 milionë tonë eksporte drithërash në muaj përtej Danubit. Shumica e prodhimit do të dërgohet poshtë lumit dhe përtej Detit të Zi në portet në Rumani dhe prej andej në vende të tjera.
Planet e SHBA-së bazohen pjesërisht në një iniciativë të BE-së për të krijuar rrugë rrugore dhe detare të njohura si “korridoret e solidaritetit” për të siguruar lëvizjen e papenguar të grurit dhe mallrave të tjera brenda dhe jashtë Ukrainës. Zyrtarët evropianë besojnë se në këtë mënyrë Kievi do të jetë në gjendje të eksportojë deri në 5.5 milionë tonë produkte bujqësore në muaj.
Më 31 korrik, Ukraina ra dakord me Kroacinë për përdorimin e porteve të vendit në Danub dhe në detin Adriatik për eksportet e grurit. Greqia dhe Bullgaria gjithashtu diskutuan më herët çështjen e një tranziti të tillë .
Rusia u tërhoq nga Iniciativa e Detit të Zi më 17 korrik dhe kërcënoi me rreziqe ushtarake për ato vende që vendosin të rinovojnë marrëveshjen pa të. Pas kësaj, Ministria ruse e Mbrojtjes njoftoi se do t’i konsideronte të gjitha anijet e destinuara për në portet ukrainase si “objektiva ushtarake” dhe nisi sulme masive ndaj ashensorëve dhe porteve detare dhe lumenjve në Odessa dhe Nikolaev.
Kievi u përgjigj me një paralajmërim pasqyre dhe sulmoi anijet pranë Novorossiysk dhe Kerch me drone detare. Më 10 gusht, Ukraina njoftoi hapjen e një korridori humanitar për anijet civile në Detin e Zi. Linjat e përkohshme janë rënë dakord me Shoqatën Ndërkombëtare Detare (IMO). Anija e parë me kontejnerë Joseph Schulte u largua nga porti i Odessa drejt Bosforit më 16 gusht.
