Vendet në kufi me Izraelin veçse përballen me kriza ekonomike, por lufta Izrael-Hamas rrezikon ta përkeqësojë edhe më shumë stabilitetin financiar, shëndetësor dhe politik në Egjipt, Jordani dhe Liban, si dhe të krijojë probleme shtesë më gjerë.
Secila prej tri shteteve përballet me presione të ndryshme financiare, dhe kjo situatë e ka nxitur Fondin Monetar Ndërkombëtar që t’i paralajmërojë ato në raportin e shtatorit se mund ta humbin “stabilitetin socio-politik”.
Ky paralajmërim ka ardhur pak pasi Hamasi e ka sulmuar Izraelin, më 7 tetor, duke e nxitur një luftë që lehtësisht mund të shkaktojë kaosin me të cilin më pas duhet të merren presidenti amerikan, Joe Biden dhe Bashkimi Evropian.
Por, përkeqësimi eventual i situatës veçse ka nisur të analizohet nga liderë botërorë dhe analistë politikash.
Për administratën e Bidenit, e cila është e përkushtuar për parandalim të zgjerimit të luftës Izrael-Hamas, konflikti mund t’i shumëfishojë problemet dhe mund të shkaktojë kolaps qeveritar në disa vende.
Nëse konflikti përshkallëzohet, ai mund ta përfshijë rajonin, i cili është jetik për furnizime globale me naftë.
“Sa më jostabile që janë gjërat në aspektin ekonomik, aq më e lehtë është për aktorët e këqij në rajon që t’i lëvizin gjërat”, ka thënë Christopher Swift, avokat ndërkombëtar dhe ish-zyrtar i Departamentit amerikan të Thesarit.
Përkufizimi që ju mund të divorcoheni prej politikës është pak miopi dhe naivitet. Politika, ekonomia dhe siguria janë të lidhura ngushtë me njëra-tjetrën”.
Shefi i Bankës Botërore, Ajay Banga ka paralajmëruar në një konfernecë në Arabinë Saudite se lufta e vendos zhvillimin ekonomik në “nyje të rrezikshme”.
Situata financiare është mjaftueshëm serioze, pasi Charles Michel, presidenti i Këshillit Evropian, është takuar me zyrtarë të Fondit Monetar Ndërkombëtar (FMN) javën e kaluar, dhe u ka thënë zyrtarëve se duhet bërë më shumë për ta mbështetur Qeverinë e Egjiptit, e cila, sipas tij, është nën preson të madh për shkak të mundësisë së rritjes së numrit të refugjatëve nga Gaza, si dhe nga Sudani, pasi banorët atje janë duke i ikur luftës civile.
“Le ta mbështesim Egjiptin”, ka thënë Michel pas takimit.
“Egjipti ka nevojë për mbështetjen tonë dhe ne duhet ta mbështesim Egjiptin”.
Presidenti i Egjiptit Abdel Fattah el-Sissi refuzon të pranojë refugjatë palestinezë, duke u frikësuar se Izraeli dëshiron dëbimin e tyre të përjetshëm, në mënyrë që t’ua pamundësojë palestinezëve jetësimin e kërkesës për shtetësi.
Lideri i Egjiptit ka thënë, po ashtu, se eksodi masiv mund të rrezikojë me dërgimin e militantëve në Gadishullin Sinai.
Deri më tani, mbi një milion njerëz janë zhvendosur brenda Gazës, dhe kërcënimi i përshkallëzimit të luftës është ende real, pasi Izraeli ende përleshet, me raste, në kufi me militantët e Hezbollahut, me bazë në Libanin fqinj.
