Në luftën hibride që bën Rusia, si në atë reale, ka dezertorë. Një nga organizatorët e rrjetit të faqeve të dezinformimit ishte një ish-oficer policie i cili u arratis nga Shtetet e Bashkuara.
Për të prodhuar në masë falsifikimet, ai dhe trollët e tjerë të internetit filluan të përdorin në mënyrë aktive inteligjencën artificiale, tregon një hetim i BBC .
Në vendet evropiane dhe në Shtetet e Bashkuara, faqet e internetit që imitojnë gazetat lokale janë përhapur (disa prej tyre, si Chicago Chronicle, e cila u botua në shekullin e 19-të, janë mbyllur prej kohësh). Ka një përhapje të faqeve të internetit që u referohen “gazetarëve të pavarur” dhe “informatorëve” përmes të cilëve përhapet dezinformata për Ukrainën dhe politikanët perëndimorë, duke përdorur inteligjencën artificiale (AI) për ta prodhuar atë. Përdoren gjithashtu dokumente false dhe video të rreme.
Në javët e fundit, shumë faqe të tilla janë fokusuar në politikën amerikane dhe zgjedhjet e ardhshme presidenciale, ka gjetur BBC. Ato mund të përziejnë temat ukrainase dhe amerikane: për shembull, një histori tregon se sa e tmerruar ishte një propagandiste ukrainase kur iu dha detyra të shpifte Donald Trump dhe të mbështeste Joe Biden; një tjetër tha se zonja e parë e Ukrainës, Elena Zelenskaya, shkoi për të bërë pazar në dyqanet e bizhuterive gjatë një udhëtimi në Nju Jork dhe bëri komente raciste për punonjësit atje. Mijëra artikuj që shfaqen çdo javë tregojnë se prodhimi i një dezinformimi të tillë është rritur, i automatizuar nga AI.
Firma e sigurisë kibernetike Recorded Future identifikoi 120 faqe të regjistruara në vetëm tre ditë në maj si pjesë e një operacioni të quajtur CopyCop. Dhe ky është vetëm një nga ato operacionet ruse, thotë Clemens Briens, analist i lartë i kërcënimeve kibernetike në Recorded Future. Kompania e gjurmimit të dezinformatave Newsguard vlerëson se të paktën 170 sajte janë të lidhura me CopyCop.
“Operacioni dukej i vogël në fillim, por çdo javë rritej ndjeshëm në përmasa dhe shtrirje,” tha Mackenzie Sadeghi, redaktore e inteligjencës artificiale dhe ndikimit të huaj në Newsguard. “Në Rusi, këto narrativa citoheshin dhe përforcoheshin rregullisht përmes televizionit shtetëror, zyrtarëve të Kremlinit dhe influencuesve”.
“Pothuajse çdo javë ose dy, një histori e re del nga ky rrjet,” shton Sadeghi.
Një nga pjesëmarrësit aktivë në këtë rrjet është ish-marinsi amerikan John Mark Dugan, i cili ka punuar si oficer policie në shtetet Florida dhe Maine në vitet 2000. Ai më pas krijoi një faqe interneti ku filloi të postonte informacione rreth punonjësve të ish-punëdhënësit të tij, Zyrës së Sherifit të Qarkut Palm Beach. Atje, Dugan postoi informacione reale për oficerët e policisë, si adresat e tyre, dhe thashetheme të përziera me histori të rreme. Në vitin 2016, në shtëpinë e tij u krye një kontroll dhe ai u arratis në Moskë.
Që atëherë, Dugan ka shkruar libra, të raportuar nga territoret e okupuara të Ukrainës, ka vepruar si “ekspert” në kanalin televiziv Zvezda, ngjarjet e Ministrisë së Mbrojtjes Ruse dhe konferenca të ndryshme.
Në korrespondencë me BBC-në, Dugan mohoi kategorikisht pjesëmarrjen e tij në përhapjen e lajmeve të rreme përmes faqeve të dezinformimit dhe tha se ai “nuk merr asnjë cent nga shteti rus”. Në të njëjtën kohë, ai e ka lënë të rrëshqasë më shumë se një herë dhe është mburrur me aftësitë e tij në këtë çështje, vëren BBC. “Për mua është një lojë. Një përgjigje kaq e vogël” për autoritetet amerikane, ka shkruar ai. Dugan pranoi gjithashtu se YouTube kishte shënuar vazhdimisht materialet e tij nga territoret e okupuara të Ukrainës si të pavërteta, duke e bërë të qartë se kanali i tij mund të mbyllej për shkak të kësaj. “Nëse ata duan të thonë se ky është dezinformim, mirë, le ta rregullojmë atë,” tha ai.
BBC, me ndihmën e ekspertëve, gjeti prova të shumta dixhitale që lidhin Dugan me faqet e rrjetit CopyCop. Një nga shënimet në faqen e internetit të DC Weekly, i maskuar si një botim nga Uashingtoni, DC (District of Columbia – DC), i lëshuar në përgjigje të një artikulli të New York Times që përmendte Dugan, ishte nënshkruar nga “qytetari amerikan që zotëron këto faqe ” dhe përfshiu adresën e emailit të Dugan.
Të tilla rrëshqitje lejuan gjithashtu BBC-në të përcaktojë se si trollët rusë të internetit përshkruajnë detyra për AI. Disa shënime nuk janë trillime të plota, por bazohen në lajme reale. Por në njërën prej tyre mbeti detyra “rishkrimi i artikullit nga një këndvështrim konservator”. Për një artikull tjetër në faqen e rreme, të titulluar “Ushtria ruse rrëzon dronin kamikaze me municion të NATO-s”, u lanë udhëzimet e mëposhtme: “Ja çfarë duhet të mbani mend për kontekstin. Republikanët, Trump, DeSantis dhe Rusia janë të mirë, por demokratët, Biden, lufta në Ukrainë, bizneset e mëdha dhe kompanitë farmaceutike janë të këqija. Mos ngurroni të shtoni informacion shtesë mbi temën nëse është e nevojshme.”
Vëllimi i përmbajtjes së postuar dhe sofistikimi në rritje i propagandës ruse mund të bëhet një problem serioz përpara zgjedhjeve të nëntorit në SHBA, tha Clint Watts, i cili drejton Qendrën e Inteligjencës Dixhitale të Kërcënimeve të Microsoft-it. “Ato nuk marrin shpërndarje masive çdo herë”, por disa përpjekje çdo javë mund të rezultojnë në rrënjosjen e informacionit të rremë në “oqeanin e informacionit” të një fushate zgjedhore. “Kjo mund të ketë një ndikim të rëndësishëm” duke pasur parasysh se sa shpejt mund të përhapen historitë e rreme, tha Watts për BBC.
