Nga Rasim Smajlaj
Çdo herë që përmendet posti i Presidentit, në Kosovë hapet debat i gjerë politik. Së fundmi, në qarkullim ka dalë emri i akademikut dhe politikanit me përvojë, Nexhat Daci. Por ku qëndron ai në raport me ish-presidentët e vendit, pa përfshirë këtu Presidentin historik Ibrahim Rugova? Fatmir Sejdiu – stabilitet pa karizëm Pas Rugovës, Fatmir Sejdiu solli stabilitet institucional dhe udhëhoqi në shpalljen e Pavarësisë. Por shpesh u konsiderua i zbehtë dhe jo karizmatik. Daci shihet më i drejtpërdrejtë se Sejdiu, megjithatë nuk ka një moment historik të ngjashëm në biografinë e tij. Behgjet Pacolli – kapital pa legjitimitet Biznesmeni Pacolli erdhi në presidencë përmes kapitalit financiar dhe lidhjeve ndërkombëtare, por mandati i tij u rrëzua nga Kushtetuesja. Daci, ndryshe prej tij, ka profil të pastër akademik dhe institucional, edhe pse nuk zotëron ndikimin ekonomik që Pacolli përdori si forcë politike. Atifete Jahjaga – integritet pa bazë politike Jahjaga ishte zgjedhja e kompromisit, me mbështetje të fortë nga ndërkombëtarët. Integriteti i saj personal u vlerësua, por mungesa e një baze politike e kufizoi. Daci përfaqëson të kundërtën: ka përvojë të gjatë politike dhe akademike, megjithëse pa freskinë e një fytyre të re. Hashim Thaçi – fuqi me polarizim Thaçi mbajti presidencën si një politikan me ndikim të madh, sidomos në procesin e dialogut me Serbinë. Por figura e tij mbeti thellësisht polarizuese dhe sot përballet me drejtësinë në Hagë. Në krahasim, Daci shihet si më neutral, por nuk ka fuqinë dhe ndikimin që mbante Thaçi. Vjosa Osmani – energji e re, por e lidhur ngushtë me VV Vjosa Osmani solli frymë të re dhe profil publik të fortë. Por afërsia e saj me Vetëvendosjen ngre pyetje për neutralitetin e institucionit. Daci shihet si më i balancuar, por nuk ka dinamizmin dhe stilin modern që përfaqëson Osmani. Daci, mes neutralitetit dhe sfidës së kohës. Nëse krahasohet me ish-presidentët, Nexhat Daci shfaqet si një figurë më neutrale, më akademike dhe institucionale. Ai nuk bart polarizimin e Thaçit, as dilemën ligjore të Pacollit, as imponimin ndërkombëtar të Jahjagës. Sidoqoftë, sfida e tij qëndron në moshën dhe mungesën e një momenti historik që do ta bënte figurë të pakontestueshme politike. Në rast të një kompromisi të madh ndërmjet forcave politike, Daci mund të shihet si kandidat i pranueshëm – jo për të qenë presidenti më i fuqishëm, por për të qenë presidenti i qetësisë institucionale.
