Presidentja pro-evropiane e Moldavisë, Maia Sandu, ka paralajmëruar për sovranitetin, pavarësinë dhe të ardhmen evropiane të vendit të saj në një fjalim dramatik drejtuar kombit, pasi autoritetet kryen bastisje masive dhe arrestuan dhjetëra persona të dyshuar për pjesëmarrje në një plan destabilizimi rus.
“E ardhmja jonë është në rrezik”
“Sot ju them me gjithë seriozitet se sovraniteti, pavarësia, integriteti dhe e ardhmja jonë evropiane janë në rrezik”, tha Sandu në një video-adresim mbrëmë, vetëm pak ditë para zgjedhjeve parlamentare të planifikuara për 28 shtator. Në to, partitë pro-ruse do të përpiqen të kundërshtojnë PAS-in në pushtet pro-evropian.
Presidenti paralajmëroi se Rusia po investon “qindra miliona euro për të blerë qindra mijëra vota nga të dy brigjet e Dniestrit, si dhe jashtë vendit”, ndërsa përmbyt hapësirën publike me “dhjetëra gënjeshtra” çdo ditë.
“Qindra njerëz paguhen për të provokuar trazira, dhunë dhe për të trembur qytetarët”, theksoi Sandu. “Nëse Rusia arrin të marrë kontrollin e Moldavisë, pasojat do të jenë të drejtpërdrejta dhe të rrezikshme për vendin tonë dhe të gjithë rajonin.”
“Shumica e të arrestuarve udhëtuan sistematikisht për në Serbi, ku iu nënshtruan trajnimit”
Sipas Associated Press, autoritetet moldave kryen 250 bastisje në vende të shumta në të gjithë vendin, duke synuar më shumë se 100 të dyshuar të lidhur me një plan për të shkaktuar trazira masive. Kryeprokurori i Krimit të Organizuar Victor Furtuna tha se 74 persona, të moshës midis 19 dhe 45 vjeç, ishin arrestuar dhe mund të mbaheshin në paraburgim deri në 72 orë.
“Shumica e të dyshuarve udhëtuan sistematikisht për në Serbi, ku iu nënshtruan trajnimit. Disa prej tyre as nuk e dinin qëllimin e vërtetë të këtyre udhëtimeve, sepse u paraqiteshin atyre si pelegrinazhe, vetëm për t’u tërhequr në trajnim për të shkaktuar çrregullime më vonë”, tha shefi i policisë Viorel Cernauteanu.
Ai shtoi se hetimi “nuk po kryhet kundër subjekteve politike, pavarësisht interpretimeve, por kundër qëllimeve të dokumentuara kriminale të këtyre individëve”.
“Njerëzit janë të dehur me gënjeshtra çdo ditë”
Pas bastisjeve, presidentja përsëriti se vendi është nën sulm nga Kremlini. “Njerëzit janë të dehur me gënjeshtra çdo ditë. Qindra individë paguhen për të nxitur dhunë dhe për të përhapur frikë. U bëj thirrje të gjithë qytetarëve: nuk duhet të lejojmë që vendi ynë t’u dorëzohet interesave të huaja”, tha ajo.
Ajo akuzoi Moskën se ka aleatë brenda Moldavisë, njerëz “që kanë treguar shumë herë se janë të gatshëm ta shesin vendin e tyre për para”.
Kërcënime për sigurinë evropiane
Sandu theksoi se ndikimi rus në Moldavi do të kishte pasoja si për Ukrainën fqinje, ashtu edhe për sigurinë më të gjerë evropiane.
“Evropa do të përfundojë në kufirin e Moldavisë. Fondet evropiane do të ndalen. Liria e lëvizjes mund të zhduket. Vendi ynë mund të bëhet një trampolinë për infiltrimin drejt Odesës. Transnistria do të destabilizohej”, paralajmëroi ajo.
Zgjedhjet në hijen e dezinformimit
Moldavët do të zgjedhin një parlament të ri me 101 anëtarë të dielën, një votim i përshkruar si një zgjedhje midis vazhdimit të integrimit evropian dhe kthimit nga Rusia. Siç shkruan AP, autoritetet e kanë akuzuar prej kohësh Moskën për një “luftë hibride” që përfshin ndërhyrje në zgjedhje, dezinformim dhe financim të partive pro-ruse.
Disa grupe që monitorojnë fushatat online kanë raportuar se një operacion i koordinuar dezinformimi po kryhet përpara zgjedhjeve, me përdorim masiv të inteligjencës artificiale. Studiuesit thonë se kjo është një fazë e re e aktivitetit rus, e cila përfshin faqet e internetit të rreme, angazhimin e “fermave të klikimeve” në Afrikë dhe robotë të inteligjencës artificiale që mbushin komentet me sulme ndaj PAS dhe Bashkimit Evropian.
Kandidati i BE-së, një gjemb në këmbë për Moskën
Pas fillimit të pushtimit total të Ukrainës nga Rusia në vitin 2022, Moldavia aplikoi për anëtarësim në BE dhe mori statusin e kandidatit në të njëjtin vit. Bisedimet e pranimit u hapën vitin e kaluar, gjë që rriti më tej tensionet me Moskën.
“Kremlini mendon se të gjithë jemi në shitje, se jemi shumë të vegjël për t’i rezistuar, se nuk jemi një vend, por një territor. Por Moldavia është shtëpia jonë dhe shtëpia jonë nuk është në shitje”, tha Sandu në fjalimin e saj dramatik.
