Në përpjekjet e saj për të detyruar Hungarinë dhe Sllovakinë të kalojnë në blerjen e naftës jo-ruse, Komisioni Evropian ka siguruar mbështetjen e Donald Trump. Rreth dy javë më parë, presidenti amerikan u bëri thirrje vendeve evropiane të ndalojnë blerjen e energjisë nga Rusia dhe përsëriti kërkesën e tij të martën në Asamblenë e Përgjithshme të OKB-së. “Trump ka absolutisht të drejtë”, u përgjigj Presidentja e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen.
Për t’i dhënë fund importeve të naftës ruse, Brukseli, sipas von der Leyen, synon të vendosë tarifa për furnizimet në Hungari dhe Sllovaki. “Ne duam të heqim qafe naftën dhe gazin e mbetur që vjen nga Rusia në Bashkimin Evropian”, tha ajo. Kur u pyet nga një gazetar se kur mund të ndalen blerjet e naftës, von der Leyen u përgjigj: “Ne duam ta bëjmë më shpejt, para fundit të vitit. Sanksionet janë propozuar dhe shtetet anëtare të BE-së duhet t’i miratojnë ato”. Në verë, Komisioni Evropian zbuloi një plan për të hequr gradualisht furnizimet ruse me energji deri në fund të vitit 2027, por javën e kaluar e shtyu embargon e LNG-së me një vit.
Sipas von der Leyen, ajo dhe Trump “ranë dakord mbi nevojën për të ulur të ardhurat e Rusisë nga lëndët djegëse fosile, dhe shpejt… sepse çdo pagesë shkon për luftën e Putinit”. Duke folur në Asamblenë e Përgjithshme, Trump tha për Evropën: “Ata po blejnë naftë dhe gaz nga Rusia, ndërsa njëkohësisht po luftojnë një luftë kundër saj… Ata po financojnë një luftë kundër vetes… Ata duhet të ndalojnë menjëherë blerjen e të gjithë energjisë nga Rusia”.
Ministri i Jashtëm hungarez Péter Szijjártó deklaroi dje në margjinat e Asamblesë së Përgjithshme se nuk ka infrastrukturë fizike për të zëvendësuar hidrokarburet ruse me furnizime të tjera, kështu që vendi nuk do të ndalojë së bleri ato. Ai i quajti zyrtarët evropianë që kërkojnë ndërprerjen e bashkëpunimit me Gazprom-in “fanatikë” me të cilët “është plotësisht e pamundur të zhvillohet një dialog racional bazuar në fakte dhe logjikë të shëndoshë”.
Furnizimet ruse me naftë në BE ranë nga 26% e importeve totale të naftës para luftës në 3% si rezultat i embargos së vendosur në dhjetor 2022. Blerësit e vetëm të mbetur janë Hungaria dhe Sllovakia, të cilat negociuan një përjashtim për shkak të problemeve të zëvendësimit të furnizimit. Që atëherë, Hungaria ka rritur pjesën e saj të naftës bruto ruse nga 61% në vitin 2021 në 86% në vitin 2024, sipas Qendrës për Kërkime mbi Energjinë dhe Ajrin e Pastër. Varësia e Sllovakisë mbetet gati 100%.
Furnizimet ruse me gaz për BE-në arritën në afërsisht 55 miliardë metra kub në vitin 2024, pothuajse tre herë më pak se në vitin 2021 para luftës. Pjesa e saj në importet e gazit të BE-së ra gjatë së njëjtës periudhë nga 42% në 19% (gazi i tubacioneve përbën afërsisht 11% dhe LNG-ja 8%).
