Presidentja moldave, Maia Sandu, ka thënë se do të votonte për ribashkimin me Rumaninë nëse çështja do të dilte ndonjëherë në referendum, duke thënë se vendi i saj po e ka gjithnjë e më të vështirë të “mbijetojë” vetëm.
Me një popullsi prej rreth 2.4 milionë banorësh të vendosur midis Rumanisë dhe Ukrainës dhe provincës gjysmë-autonome dhe pro-ruse lindore të Transnistrisë, Moldavia, pretendon qeveria, është bërë një objektiv i luftës hibride ruse, duke përfshirë dezinformimin dhe manipulimin e zgjedhjeve. Në fakt, lufta në Ukrainë ishte shkaku që nxori në pah faktin se Moldavia është një vend i paqëndrueshëm dhe i ndarë dhe se prej kohësh ka qenë një kryqëzim interesash midis Rusisë dhe Perëndimit.
“Nëse do të kishim një referendum, unë do të votoja për bashkimin me Rumaninë”, tha Sandu, i cili kryeson qeverinë pro-evropiane në Kishinau, për podkastin britanik The Rest is Politics .
Shikoni çfarë po ndodh sot në Moldavi. Shikoni çfarë po ndodh në botë”, shpjegoi ajo. “Po bëhet gjithnjë e më e vështirë për një vend të vogël si Moldavia të mbijetojë si demokraci, si vend sovran dhe, sigurisht, t’i rezistojë Rusisë.”
Sandu pranon se kjo ide nuk është realiste në zbatim.
Moldavia ishte pjesë e Rumanisë nga viti 1918 deri në vitin 1940, kur u aneksua nga BRSS, përpara se të shpallte pavarësinë në vitin 1991 pas rënies së Perdes së Hekurt.
Në referendumin e vitit 2024, një shumicë e ngushtë moldavësh – 50.4 përqind – votuan për anëtarësimin në BE, një votim që qeveria pretendon se u shënua nga ndërhyrja ruse. Sandu u rizgjodh presidente në një votim paralel me rreth 55 përqind të votave, duke mposhtur kundërshtaren e saj pro-ruse.
Pavarësisht se shprehu mbështetje personale, Sandu shtoi se pranon që ideja e ribashkimit me Rumaninë nuk mbështetet nga shumica në Moldavi – ndryshe nga anëtarësimi në BE, për të cilin vendi aplikoi në vitin 2022, të cilin ajo e quajti një “objektiv më realist”.
Sondazhet tregojnë se rreth dy të tretat e moldavëve kundërshtojnë ribashkimin me Rumaninë. Rreth 80% e moldavëve deklarojnë se dialekti moldav i rumanishtes është gjuha e tyre amtare. Gjuha është pothuajse e njëjtë.
