Kandidati për Komisioner Evropian që duhet të marrë përsipër portofolin e zgjerimit është një slloven që në përgjithësi mbështet Ukrainën. Por Marta Kos gjithashtu bëri deklarata me një ton pajtues ndaj Moskës, thekson Politico.
Sllovenia ka pasur gjithmonë marrëdhënie të mira me Rusinë, por nën qeverinë e kryeministrit Janez Jansha, ne pamë një largim nga Rusia drejt SHBA-së.
Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, njoftoi të martën se Kos do të jetë përgjegjëse për zgjerimin e BE-së, që do të thotë, ndër vendet e tjera që aspirojnë anëtarësimin, edhe pranimin e Ukrainës dhe Moldavisë.
Duke pasur parasysh ndjeshmërinë e punës së saj, deklaratat e Kos-it për Ukrainën me siguri do të vihen nën shqyrtim kur Parlamenti Evropian të shqyrtojë secilin kandidat në seancat dëgjimore katër orëshe.
Komentet me siguri do të tërheqin shumë vëmendje në Kiev dhe Kishinau, ku zyrtarët shqetësohen se aplikimet e tyre mund të shuhen për vite apo dekada.
Ndërsa Von der Leyen foli pozitivisht për pranimin e Ukrainës dhe Moldavisë, disa vende anëtare të BE-së po braktisin në heshtje planet për zgjerim.
Ajo që i ndërlikon më tej gjërat është se në rastin e zgjerimit të BE-së, reformat e brendshme ndoshta do të hasnin në rezistencë sepse do të preknin politikën e shenjtë bujqësore të bllokut dhe strukturën e Komisionit Evropian.
Parlamenti Evropian prej 720 anëtarësh do të ketë opsionin e pranimit të Kos ose refuzimit të saj pasi të dëgjojë përgjigjet e saj për pyetjen.
Kandidatja sllovene, shkruan Politico, gjithashtu mund ta ketë të vështirë t’u përgjigjet pyetjeve për të kaluarën e saj profesionale, duke përfshirë akuzat e fundit për lidhje me policinë sekrete – UDBA – të ish-Jugosllavisë më shumë se tre dekada më parë. Ajo mohon të jetë informatore.
Kohët e fundit, Kos shërbeu si ambasador i Sllovenisë në Gjermani dhe Zvicër midis 2013 dhe 2020 dhe dha dorëheqjen pas ankesave nga stafi i ambasadës për menaxhim të papërgjegjshëm.
Ish-diplomati është një “aleat i ngushtë” i kryeministrit slloven Robert Golob, partia e të cilit “mbështet luftën e Ukrainës kundër agresionit rus në vendin e tyre”, sipas shkencëtarit politik slloven Alem Maksuti.
Një zëdhënës i ministrisë së jashtme të Ukrainës nuk pranoi të komentojë në mënyrë specifike për Kos dhe shtoi se Kievi do të fokusohet në veprimet e zyrtarëve, jo në fjalët e tyre.
“Ne gjithmonë shikojmë atë që njerëzit bëjnë, jo atë që thonë.” Natyrisht, kur ka deklarata që kundërshtojnë interesat tona ose që nuk respektojnë Ukrainën, ne reagojmë, por qëllimi ynë parësor është të shikojmë veprimet, jo fjalët”, tha Georgiy Tihi.
Një ish nënkryetare e Partisë së Lirisë së Golobit, Kos u nda me të pas mosmarrëveshjeve rreth ofertës së saj për t’u bërë presidente e Sllovenisë në vitin 2022.
Ajo thuhet se refuzoi të ishte një kandidate për komisionere në fillim të këtij viti, kur asaj iu kërkua të drejtonte listën e tij për zgjedhjet evropiane, por së fundmi ajo pranoi rolin pasi Tomaž Wassel tërhoqi kandidaturën e tij.
