Mali i Zi është tashmë përfituesi i radhës i këstit të parë nga Plani i Rritjes së BE-së, duke e lënë vetëm Kosovën dhe Serbinë pa mjetet fillestare financiare nga paketa më ambicioze evropiane që synon dyfishimin e ekonomisë së Ballkanit Perëndimor në dhjetëvjeçarin e ardhshëm.
Serbia ka përmbushur të gjitha procedurat teknike për disbursimin e fondeve, por në Bruksel ekziston një hezitim i qartë për të kaluar në veprim. Dërgimi i mjeteve financiare menjëherë pas vizitës së presidentit serb në Moskë mund të krijonte perceptimin se disbursimi i fondeve po interpretohej si shpërblim, meqë Brukseli kishte kërkuar qartë nga Aleksandër Vuçiq të mos e vizitonte kryeqytetin rus.
Kosova, ndërkaq, mbetet peng i një situate të zvarritur institucionale. Pa një parlament të konstituuar dhe pa një qeveri funksionale, nuk mund të nisin as procedurat bazë të ratifikimit të marrëveshjeve me BE-në – që është parakusht për disbursimin e fondeve.
Skenari ideal për shumëkënd në Bruksel do të ishte që mjetet financiare t’u dërgohen njëkohësisht Prishtinës dhe Beogradit. Megjithatë, duke marrë parasysh rrethanat lidhur me themelimin e institucioneve në Kosovë pas zgjedhjeve të 9 shkurtit, ka pak gjasa që Komisioni Evropian të ketë vullnetin të presë përmbushjen e kritereve në Prishtinë, në mënyrë që mjetet të disbursohen njëkohësisht.
Kjo sepse, edhe nëse institucionet kosovare formohen së shpejti, sipas njohësve të proceseve, do të duhen edhe dy deri në tre muaj për të përmbyllur procedurat e brendshme para pranimit të këstit të parë nga Komisioni Evropian.
