Kryeministri hungarez Viktor Orbán e ka mirëpritur me entuziazëm njoftimin se Donald Trump dhe Vladimir Putin do të takohen në Budapest për të diskutuar përfundimin e luftës në Ukrainë. Të enjten, Orbán tha në rrjetin social X se takimi i planifikuar midis presidentëve amerikanë dhe rusë është “lajm i shkëlqyer për popujt paqedashës të botës” dhe shtoi: “Jemi gati!”. Në një postim të mëvonshëm, ai shkroi: “Sapo përfundova një bisedë telefonike me Presidentin Trump. Përgatitjet për samitin e paqes SHBA-Rusi janë duke u zhvilluar”. Sipas Trump, ai dhe Putin patën një bisedë të gjatë telefonike më herët atë ditë në të cilën “u bë përparim i madh”, pas së cilës ata ranë dakord të takoheshin në kryeqytetin e Hungarisë, shkruan airlive.net .
Pengesa logjistike për shkak të sanksioneve
Megjithatë, udhëtimi i presidentit rus në Hungari përballet me një pengesë të madhe logjistike. Për shkak të sanksioneve të Bashkimit Evropian dhe kufizimeve të hapësirës ajrore të vendosura ndaj Rusisë pas pushtimit të Ukrainës, avionëve qeveritarë rusë, përfshirë avionin presidencial Ilyushin Il-96, u ndalohet të fluturojnë mbi shumicën e vendeve evropiane. Kjo do të thotë që rruga e Putinit duhet të anashkalojë pothuajse të gjitha shtetet anëtare të BE-së, edhe pse vetë Hungaria është pjesë e bllokut.
Udhëtim më i gjatë dhe rreziqe të shtuara
Ky devijim mund të jetë rreth 5,000 kilometra i gjatë, duke shtuar rreth tre orë në kohën e fluturimit krahasuar me një itinerar të drejtpërdrejtë prej 1,500 kilometrash. Edhe pse avioni presidencial rus është i pajisur për fluturime të gjata, udhëtimi i zgjatur do të kërkojë koordinim të kujdesshëm me kontrollin e trafikut ajror turk dhe serb, si dhe plane emergjence në rast të motit ose ndërlikimeve diplomatike. Ekspertët e sigurisë paralajmërojnë gjithashtu se fluturimi mbi Detin e Zi mbart rreziqe operacionale, veçanërisht duke pasur parasysh aktivitetin e shtuar ushtarak në rajon.
Devijimet nuk janë asgjë e re
Kjo nuk do të ishte hera e parë që Putini ose zyrtarë të tjerë rusë u është dashur të përdorin rrugë krijuese për të marrë pjesë në takime ndërkombëtare. Që nga futja e ndalimeve të hapësirës ajrore perëndimore në fillim të vitit 2022, avionët diplomatikë rusë janë detyruar të fluturojnë mbi Azinë Qendrore, Lindjen e Mesme ose Ballkanin për të arritur në destinacione që dikur ishin vetëm disa orë larg. Për shembull, në qershor 2023, Ministri i Jashtëm rus Sergei Lavrov u detyrua të udhëtonte përmes Iranit dhe Afrikës së Veriut për të shkuar në një takim të BRICS në Afrikën e Jugut.
Mbërritja e Putinit në Budapest thekson kështu se si izolimi gjeopolitik ndikon edhe në logjistikën e diplomacisë. Edhe pse Hungaria ofron një mundësi të rrallë brenda BE-së për të takuar Trumpin, vetë fluturimi do të jetë gjithçka tjetër përveçse i lehtë. Edhe pse plani zyrtar i fluturimit nuk është njoftuar ende, korridori përmes Turqisë dhe Serbisë duket të jetë opsioni më i mundshëm për mbërritjen e presidentit rus.
