Të dhënat e gjurmimit të fluturimeve të analizuara nga portali Middle East Eye (MEE) zbulojnë një model të përqendruar të lëvizjes së avionëve të rëndë mallrash që lidhin Emiratet e Bashkuara Arabe (EBA) me Etiopinë, Izraelin dhe Bahreinin. Këto fluturime kryqëzohen drejtpërdrejt me luftën brutale në Sudan dhe tregojnë për rivalitetin në rritje midis Arabisë Saudite dhe Emirateve të Bashkuara Arabe për supremaci në rajon.
Në qendër të këtij operacioni është një aeroplan mallrash Antonov AN-124 (regjistrimi UR-ZYD), i operuar nga kompania Maximus Air me seli në Abu Dhabi.
Një transport ajror për një makinë lufte?
Midis 28 dhjetorit dhe 17 janarit, ky aeroplan bëri të paktën gjashtë fluturime të konfirmuara që përfshinin baza ushtarake, duke përfshirë Al Dhafra në Abu Dhabi, Sheikh Isa në Bahrein, Ovda në Izrael dhe Harar Meda, bazën kryesore të Forcave Ajrore Etiopiane.
Antonov AN-124 është një gjigant midis aeroplanëve, i aftë të transportojë deri në 18 automjete ushtarake ose disa helikopterë në një fluturim. Pikërisht ky aeroplan (UR-ZYD) u përmend në raportin e Panelit të Ekspertëve të OKB-së në vitin 2021 për shkak të shkeljes së sanksioneve në Libi. Më pas u identifikua si pjesë e një “ure ajrore” sekrete që furnizonte Emiratet e Bashkuara Arabe për forcat e Gjeneralit Khalifa Haftar. Sot, Haftar mbështet Forcat e Mbështetjes së Shpejtë (RSF) të Sudanit, një grup paramilitar i akuzuar për masakra të përhapura të civilëve në Sudan.
Nathaniel Raymond, drejtor ekzekutiv i Laboratorit të Kërkimeve Humanitare të Universitetit Yale, paralajmëron:
“Provat se AN-124, duke pasur parasysh kapacitetin e tij të madh të ngarkesës, po bën fluturime të përsëritura midis Abu Dhabit dhe kësaj baze në Etiopi… duhet të jenë një çështje shqetësimi global”, tha ai.
Këto fluturime të dyshimta përkojnë me përpjekjet në rritje të Arabisë Saudite për të mbështetur ushtarakisht Forcat e Armatosura të rregullta Sudaneze (SAF). Riadi, i mbështetur nga Egjipti dhe Turqia, po përpiqet të përballet me rrjetet e mbështetura nga Emiratet e Bashkuara Arabe.
Sipas zyrtarëve pakistanezë, negociatat për një paketë mbrojtjeje prej 1.5 miliardë dollarësh për ushtrinë sudaneze, e cila përfshin avionë luftarakë JF-17 Block III, avionë K-8 dhe më shumë se 200 dronë, janë në një fazë të avancuar.
Analisti Jalel Harchaoui thekson se pozicioni i Arabisë Saudite është forcuar pas ngjarjeve në Jemen vitin e kaluar, duke e detyruar Abu Dhabin të konsolidojë operacionet e saj diku tjetër. Etiopia, e udhëhequr nga kryeministri Abiy Ahmed, është rreshtuar fort me aleancën e Emirateve të Bashkuara Arabe, duke u bërë një qendër kyçe logjistike për operacionet në rajon.
“Gjuetarët e Divorcuar” dhe fronti humanitar
Burime të inteligjencës sudaneze pohojnë se RSF-ja kohët e fundit ka blerë të paktën gjashtë avionë luftarakë, duke përfshirë modelet SU-24 dhe MiG-25, të cilët janë transportuar të çmontuar nga aeroplanë të tillë mallrash. RSF-ja e ruan fuqinë e saj luftarake përmes një sistemi kompleks mercenarësh dhe qendrave logjistike fleksibile në Etiopi, Çad dhe Libinë lindore.
Edhe pse Emiratet e Bashkuara Arabe i mohojnë akuzat, duke pretenduar se ndihma e tyre është thjesht humanitare (përfshirë 100 milionë dollarë ndihmë), hetuesit paralajmërojnë për abuzime. Ekzistojnë dyshime serioze se infrastruktura humanitare, përfshirë spitalin e Gjysmëhënës së Kuqe pranë kufirit Çad-Sudan, po përdoret si mbulesë për mbështetje logjistike për RSF-në.
Tensionet politike janë të larta. Ish-presidenti tunizian Moncef Marzouki tha në dhjetor se Mohamed bin Zayed, sundimtari i Emirateve të Bashkuara Arabe, po vepronte si “një krah i zgjatur i Izraelit”, duke mbështetur forcat kundërrevolucionare në rajon.
