Zëvendëskryeministrja e Ukrainës Irina Vereshchuk publikoi të shtunën në mbrëmje një apel për Komisioneren Ruse për të Drejtat e Fëmijëve Maria Lvova-Belova dhe Komisioneren për të Drejtat e Njeriut në Rusi Tatyana Moskalkova me një thirrje për t’i dorëzuar palës ukrainase listat e fëmijëve ukrainas të marre pas 24 shkurtit të vitit të kaluar nga Ukraina në Rusi ose të vendosura në territoret e pushtuara nga Rusia.
Apeli u publikua në rusisht në kanalin telegram Vereshchuk. Ajo vëren se bëhet fjalë për jetimë ose fëmijë të privuar nga kujdesi prindëror.
Urdhër-arrestet u lëshuan nga Gjykata Penale Ndërkombëtare në Hagë të premten për Lvova-Belova dhe presidentin rus Vladimir Putin, të cilët dyshohen për kontrabandë të fëmijëve ukrainas në Rusi pas pushtimit në shkallë të gjerë të Ukrainës nga Rusia.
Kievi dhe organizatat ndërkombëtare të të drejtave të njeriut akuzojnë Moskën për rivendosjen e fëmijëve ukrainas nga jetimoret në territoret e okupuara të Ukrainës në Rusi dhe transferimin e tyre në familje kujdestare, edhe nëse ata kanë të afërm në Ukrainë. Ka raporte se fëmijë të tillë mund të “riedukohen” në mënyrë që të mos e konsiderojnë veten ukrainas dhe të trajtojnë mirë Rusinë.
Ligji ndërkombëtar ndalon ndryshimin e statusit të fëmijëve gjatë konflikteve të armatosura, thonë aktivistët e të drejtave të njeriut. Transferimi i detyruar i fëmijëve nga një grup njerëzor në tjetrin mund të konsiderohet gjithashtu një akt gjenocidi.
Në maj, Rusia ndryshoi ligjet e saj për të lejuar fëmijët ukrainas të mbetur pa kujdes prindëror të marrin nënshtetësinë ruse. Kjo lehtëson vendosjen e tyre të mëtejshme nën kujdestari dhe birësim.
Moska thotë se po shpëton fëmijët e nxjerrë nga Ukraina nga lufta. Përveç kësaj, Moska ka shpallur zyrtarisht aneksimin e katër rajoneve të Ukrainës ku aktualisht po zhvillohen armiqësi, dhe kështu i konsideron territoret e okupuara të Ukrainës si ruse.
Lvova-Belova tha në një takim të fundit me Putinin se ajo adoptoi një djalë 15-vjeçar nga Mariupol, një qytet i pushtuar nga trupat ruse pranverën e kaluar pas luftimeve të ashpra. Sipas saj, fëmija u shfaq në familjen e saj “falë Putinit”.
Rusia nuk e njeh juridiksionin e Gjykatës Ndërkombëtare Penale dhe nuk merr pjesë në punën e saj. Gjykata, nga ana tjetër, nuk njeh imunitetin e krerëve të shteteve kur bëhet fjalë për hetimin dhe ndjekjen penale të krimeve të luftës.
Ndaj Moskalkovës nuk është lëshuar asnjë urdhër arresti. Ajo është një nga përfaqësuesit e paktë rusë me të cilët zyrtarët ukrainas kanë kontaktuar gjatë luftës, veçanërisht për çështjet e sigurimit të të drejtave të të burgosurve dhe shkëmbimit të tyre. Moskalkova të shtunën kritikoi vendimin e Gjykatës Ndërkombëtare Penale.
