Aleatët perëndimorë do t’i ofrojnë Ukrainës anije luftarake për të ruajtur anijet që transportojnë grurë në Detin e Zi, tha presidenti i vendit, Vladimir Zelensky.
“Ne kemi rënë dakord me partnerët tanë dhe do të shoqërojmë anijet në det për të garantuar sigurinë e tyre. Tashmë kemi marrëveshje specifike për pranimin e anijeve. Kjo është një çështje e së ardhmes së afërt, ” tha ai në një konferencë për shtyp pas rezultateve të Samitit Ndërkombëtar “Gruri nga Ukraina” në Kiev.
Përveç kësaj, rajoni i Odessa, ku ndodhen portet, do të mbrohet nga sisteme shtesë të mbrojtjes ajrore. Sipas Zelensky, kërkesa përkatëse tashmë është rënë dakord nga partnerët. “Së shpejti ky rajon do të mbrohet nga një mbrojtje ajrore shumë e fuqishme. Për ne nuk janë të rëndësishme vetëm anijet, por edhe njerëzit që jetojnë atje”, theksoi presidenti. Ai nuk specifikoi se cilat vende do ta ofrojnë këtë mbështetje.
Në të njëjtën kohë , Zelensky shtoi se e konsideron krijimin e një “korridori të grurit” pa pjesëmarrjen e Rusisë një nga arritjet kryesore të vitit. Sipas tij, ka “marrëdhënie të qarta” me Bullgarinë, Rumaninë dhe Turqinë për përdorimin e kësaj rruge. Përveç kësaj, ka marrëveshje me Mbretërinë e Bashkuar për sigurimin e anijeve që kalojnë nëpër të.
Nga ana tjetër, Komisioni Evropian njoftoi ndarjen e 50 milionë eurove për të rivendosur infrastrukturën e portit ukrainas të dëmtuar si rezultat i sulmeve ruse. Presidentja e KE-së Ursula von der Leyen vuri në dukje se këto fonde duhet të lehtësojnë furnizimet e mëtejshme të produkteve bujqësore në tregun botëror.
Ajo shtoi se në tetor 2023, Ukraina eksportoi 4.6 milion ton drithë, nga të cilat 3.6 milion ton nga deti dhe 1 milion ton me transport hekurudhor dhe rrugor.
Më 10 gusht, rreth tre javë pasi Rusia u tërhoq nga marrëveshja e grurit, Ukraina hapi një korridor humanitar për anijet civile në Detin e Zi. Rruga nga Odessa shtrihet në ujërat sovrane të vendit dhe shkon përgjatë brigjeve të Rumanisë dhe Bullgarisë, të cilat janë anëtarë të NATO-s. Pavarësisht kësaj, Marina e Ukrainës theksoi se “kërcënimi ushtarak dhe rreziku nga minat nga Rusia” vazhdojnë ende.
Ministria ruse e Mbrojtjes deklaroi se do t’i konsideronte anijet që shkojnë në portet e Ukrainës si një objektiv legjitim ushtarak. Në gusht, anija patrulluese Vasily Bykov hapi zjarr paralajmërues dhe ndaloi për inspektim një anije mallrash që mbante flamurin Palau në rrugën e saj për në portin e Izmail në Danub. Dhe më 9 nëntor, një anti-radar rus Kh-31P goditi një anije civile që mbante flamurin e Liberisë, duke transportuar mineral hekuri në Kinë. Një person ka vdekur.
Pavarësisht këtyre incidenteve, 153 anije e kishin përdorur korridorin deri më 24 nëntor, tha ambasadorja e SHBA në Ukrainë, Bridget Brink. Sipas të dhënave të tij, anijet transportuan më shumë se 5.6 milionë tonë metrikë grurë dhe ngarkesa të tjera.
