Përkundër ndarjes së miliona eurove grante e subvencione në bujqësi, Kosova po vazhdon të importojë qindra miliona euro produkte bujqësore. Përfaqësues të bujqve dhe ekspertë të bujqësisë, thonë se vlerat e larta të importit janë të pa justifikueshme dhe se për uljen importit duhet më shumë punë dhe investime në bujqësi.
Kosova vazhdon të përballet me deficit të lartë tregtar, importe marramendëse të produkteve të jashtme dhe eksporte të pakta të atyre “made in Kosova”. Gjatë vitit 2023, Kosova eksportoi mallra në vlerë prej 819 milionë eurosh, teksa importoi mallra në vlerë prej 5.77 miliardë euro. Nga ky total miliardësh i importeve, miliona euro të kosovarëve u eksportuan vitin e kaluar për importim të produkteve bujqësore. Referuar një publikimi të Institutit GAP, e punuar me të dhëna të Doganës, gjatë 2023-ës, vetëm për kategorinë gjedhe u shpenzuan 83 milionë e 795 mijë e 367 euro. Kjo vlerë importi vetëm për gjedhe është shumë e lartë, thekson kryetari i Federatës së Bujqve, Tahir Tahiri.
“Kur është fjala për këtë vlerë të lartë të importit të mishit, ne kemi vërejtjet tona. Problemi numër një është se po lejohet importi i mishit të ngrirë, e që mund të themi edhe me afate të skaduar. Prandaj, ky mish vije me çmime më të lira se sa kostoja e prodhimtarisë vendore. Ky lloj importi po i bënë konkurrencë edhe prodhimtarisë vendore, sepse bujku ynë nuk po ka mundësi të dalë me çmime të ulëta siç po na vije mishi nga importi, andaj edhe fermerët po heqin dorë nga kultivimi i gjedheve për mish”, tha ai.
Edhe profesori i bujqësisë, Imer Rusinovci, thotë për Radio Kosovën se shpenzimi i miliona eurove për importim të produkteve bujqësore është shumë i lartë dhe thuajse i pa justifikueshëm. Ai tutje thekson se për rritjen e prodhimtarisë vendore bujqësore është e nevojshme që grantet e subvencionet t’iu ndahen më meritorëve, të ketë kontrolle dhe politika të favorshme bujqësore.
“Trendi i tillë marramendës i importit për prodhimet ushqimore në përgjithësi dhe për produktet strategjike bujqësore në veçanti është i pa arsyeshëm, sepse konsideroj se politikat bujqësore nuk ishin me kritere të mirëfillta. Nëse e shikojmë strukturën importuese dhe vërejmë se qindra milionë euro eksportojmë para të gatshme për prodhime që përkojnë me kushtet tona agroekologjike, atëherë kriteret te politika bujqësore detyrimisht duhet të ndryshohen, sepse masat stimulative që jepen për avancimin e prodhimit vendor, nuk po përshtaten me rezultate konkrete në terren”, thekson Rusinovci.
Referuar publikimit të Institutit GAP, i punuar në bazë të të dhënave të Doganës, vitin e kaluar në Kosovë u importuan tonelata të tëra me domate, në vlerë rreth 12 milionë euro. Në vlerë prej 6.3 milionë euro u importuan patate, për kultivimin dhe përpunimin e së cilës është e mirënjohur Pestova e Vushtrrisë. Tonelatat me mollë, të cilat u importuan vitin e kaluar arrijnë vlerën e 5.6 milionë eurove. Në vlerë rreth 5 milionë euro u importuan qepë e hudhra. E, për rrush e kumbulla të importuara, Kosova eksportoi mbi 4 milionë euro para të gatshme.
Mbi 2 milionë euro u importuan dardha. Në vlera më të ulëta por mjaft të mëdha u importuan edhe pemë e perime të tjera.
