Ora e fundit të botës, që simbolizon sa afër është njerëzimi me asgjësimin, është zhvendosur një sekondë përpara në 89 sekonda deri në mesnatë, më e afërta që ka qenë ndonjëherë.
Buletini i Shkencëtarëve Atomik (BAS), i cili vendos orën çdo vit, thekson se faktorët kryesorë janë kërcënimet bërthamore, abuzimet e mundshme të përparimit në biologji dhe inteligjencën artificiale, si dhe ndryshimet klimatike, shkruan BBC .
Daniel Holz, kryetar i Komitetit të Shkencës dhe Sigurisë së Buletinit, tha se masa e fundit ishte “një paralajmërim për të gjithë liderët botërorë”.
Ora fillimisht ishte vendosur në shtatë minuta deri në mesnatë në 1947. Vitin e kaluar, ai mbeti i pandryshuar në 90 sekonda.
Në një deklaratë të martën, BAS, një organizatë jofitimprurëse me qendër në Çikago, tha: “Duke vendosur orën një sekondë më afër mesnatës, ne po dërgojmë një sinjal të qartë.
“Meqenëse bota është tashmë në mënyrë të rrezikshme afër greminës, një zhvendosje qoftë edhe një sekondë duhet të merret si një shenjë e rrezikut ekstrem dhe një paralajmërim i pagabueshëm se çdo sekondë vonese në ndryshimin e kursit rrit gjasat e katastrofës globale”, thotë ai.
Ai paralajmëroi se lufta e vazhdueshme në Ukrainë, tani duke iu afruar kufirit tre-vjeçar që nga një pushtim rus në shkallë të plotë, “mund të shkojë bërthamore në çdo moment për shkak të një vendimi të keq-menduar ose një aksidenti ose gjykimi të gabuar”.
“Konflikti në Lindjen e Mesme kërcënon të dalë jashtë kontrollit në një luftë më të gjerë pa paralajmërim”, thuhet në deklaratë.
Paneli i shkencëtarëve tha gjithashtu se “prognoza afatgjatë për përpjekjet e botës për t’u marrë me ndryshimet klimatike mbetet e dobët, pasi shumica e qeverive dështojnë të zbatojnë fondet dhe iniciativat e politikave të nevojshme për të ndaluar ngrohjen globale”.
Në arenën biologjike, vazhdoi BAS, “sëmundjet e shfaqura dhe të rishfaqura vazhdojnë të kërcënojnë ekonominë, shoqërinë dhe sigurinë botërore”.
Ai gjithashtu paralajmëroi se “një numër teknologjish të tjera përçarëse kanë avancuar vitin e kaluar në mënyra që e bëjnë botën më të rrezikshme”.
“Sistemet që përfshijnë inteligjencën artificiale në shënjestrimin ushtarak janë përdorur në Ukrainë dhe Lindjen e Mesme dhe disa vende po lëvizin për të integruar inteligjencën artificiale në ushtritë e tyre,” tha ai.
Organizata theksoi se të gjitha këto rreziqe “përkeqësohen shumë nga një shumëfishues i fuqishëm i kërcënimit: përhapja e lajmeve të rreme, dezinformatave dhe teorive konspirative që degradojnë ekosistemin e komunikimit dhe mjegullojnë gjithnjë e më shumë kufirin midis së vërtetës dhe gënjeshtrës”.
SHBA, Kina dhe Rusia, tha BAS, “kanë fuqinë kolektive për të shkatërruar qytetërimin”, duke shtuar se të tre kombet “kanë përgjegjësinë kryesore për të tërhequr botën nga pragu”.
