Për herë të parë që kur agjencitë ruse të inteligjencës kritikuan ashpër autoritetet në Serbi për shitjen e armëve në Ukrainë, duke e quajtur këtë “ të qëllosh Rusinë pas shpine ”, presidenti serb Aleksandar Vuçiç u takua ballë për ballë me kreun e Kremlinit, Vladimir Putin, në Kinë, ku të dy morën pjesë në një paradë ushtarake .
Raporti nga shërbimet ruse të sigurisë u prezantua vetëm tre javë pasi Vuçiç mori pjesë në një paradë ushtarake në Moskë që shënonte 80-vjetorin e Fitores mbi Fashizmin në Luftën e Dytë Botërore.
Vuçiç i tha më pas Radiotelevizionit Serb se ishte formuar një Grup Punues për të hetuar faktet.
Serbia nuk eksporton armë, por vetëm municione, pohoi presidenti serb.
Gjatë takimit në Pekin, i cili ishte pjesërisht i hapur për shtypin, as Vuçiç dhe as Putin nuk e përmendën raportin mbi shitjen e armëve, por ata ranë dakord se donin të përmirësonin bashkëpunimin ekonomik.
“Në periudhën e mëparshme, pati një rënie të dukshme në kuptimin ekonomik, por ne do të përpiqemi të punojmë vazhdimisht dhe të përmirësojmë rezultatet”, tha Putin.
Ai njoftoi se një seancë tjetër e Komitetit të Përbashkët për Bashkëpunim Tregtar, Ekonomik dhe Shkencor-Teknik midis Serbisë dhe Rusisë do të mbahet në Beograd deri në fund të vitit.
«Gëzohem që ju shoh, President», i tha i pari Vuçiç.
Ai i tha udhëheqësit rus se “bashkëpunimi me Rusinë në të gjitha fushat, veçanërisht në fushën e energjisë, është i rëndësishëm për Serbinë”.
“Burimi i gazit është shumë i rëndësishëm për ne”, tha Vuçiç
Ai ftoi kompani të ndryshme ruse, duke përmendur konkretisht Rosatomin, gjigantin rus të industrisë bërthamore, që të vinin dhe të investonin në Serbi.
“Të gjitha kompanitë ruse janë të mirëseardhura, të gjitha ato që dëshirojnë të marrin pjesë në projekte infrastrukturore në Serbi, përfshirë RŽD (Hekurudhat Ruse), Rosatom dhe shumë të tjera”, shtoi Vuçiç.
Vuçiç tha se që nga fillimi i pushtimit rus të Ukrainës në shkurt të vitit 2022, Serbia “është në një situatë të vështirë dhe nën presion të madh, por ne kemi mbajtur një qëndrim parimor – ne jemi i vetmi vend evropian që nuk ka vendosur sanksione ndaj Rusisë”.
“Ne mbrojtëm politikën tonë të pavarur dhe do të përpiqemi të ruajmë neutralitetin”, tha Vuçiç.
Putini më parë tha se “Rusia e trajton me respekt orientimin e pavarur të Serbisë”.
Bashkimi Evropian, të cilin Beogradi e aspiron në mënyrë deklarative, i kërkon vazhdimisht Serbisë të harmonizohet me politikën e saj të jashtme, dhe kjo do të thotë vendosja e sanksioneve kundër Rusisë.
Serbia ka njëqind kandidatë për pranim në BE, por negociatat kanë qenë në ngërç prej vitesh.
Përveç Serbisë, Bjellorusia nuk vendosi sanksione as ndaj Rusisë, gjë që pritet sepse Minsk dhe Moska janë aleatët më të ngushtë.
Në fillim të luftës në Ukrainë, Bjellorusia lejoi forcat ruse të pushtonin territorin ukrainas nga territori i saj.
Ky ishte takimi i parë i drejtpërdrejtë midis Vuçiçit dhe Putinit pas 9 majit në Moskë.
Të dy janë ndër më shumë se 20 burrështetas botërorë që do të marrin pjesë në paradën ushtarake në Kinë më 3 shtator me rastin e 80-vjetorit të përfundimit të Luftës së Dytë Botërore, pra kapitullimit të Japonisë.
