Gazeta britanike The Telegraph publikoi detaje të reja të marrëveshjes që Presidenti i SHBA-së Donald Trump dhe Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s Mark Rutte arritën të mërkurën në mbrëmje në Davos. Pas raportimeve të mëparshme nga New York Times dhe CNBC, Telegraph shkruan se drafti i marrëveshjes imiton marrëveshjen britanike me Qipron dhe se bazat amerikane në Groenlandë do të konsideroheshin territor amerikan.
Marrëveshja do t’i lejonte SHBA-së të kryente operacione ushtarake, inteligjencë dhe trajnime, duke lehtësuar njëkohësisht zhvillimin lokal, duke përfshirë minierat e mundshme të metaleve të rralla, pa pasur nevojë të kërkonte leje nga Danimarka, mëson gazeta britanike.
– Ideja ishte t’i ofrohej Trumpit një marrëveshje – tha një burim diplomatik për Telegraph.
Lajka për Presidentin Amerikan
Modeli Qipro-Britanik, vazhdojnë britanikët, është një lloj “zgjidhjeje alternative” e projektuar për të zbutur kërkesat e Trump për pronësinë e ishullit. Kushtet e marrëveshjes së Mbretërisë së Bashkuar me Qipron i japin Mbretërisë së Bashkuar sovranitet mbi dy baza ushtarake për qëllime strategjike, ndërsa u japin qipriotëve në këto zona të drejta të ngjashme me ato në pjesën tjetër të Republikës.
SHBA-së aktualisht i lejohet të ndërtojë dhe të operojë baza ushtarake në Groenlandë dhe ka “liri veprimi” të pakufizuar midis zonave të caktuara mbrojtëse, duke përfshirë hapësirën ajrore, tokësore dhe detare. Sipas marrëveshjes së re, amerikanët nuk do të kenë më nevojë të kërkojnë leje ndërtimi në Groenlandë dhe do të jetë më e lehtë për ta të ndajnë fonde për të ashtuquajturin Kupola e Artë të shpallur nga Trump.
Burime i thanë gjithashtu Telegraph se gjatë takimit të tyre me Trump, negociatorët e NATO-s kritikuan hapur Presidentin Francez Emmanuel Macron dhe retorikën e tij “bazuka” për të fituar favorin e presidentit të paparashikueshëm. Macron ka qenë ndër avokatët më të zëshëm të bllokimit të kompanive amerikane nga tregu i vetëm evropian.
Gjenerali i NATO-s: “Ka arsye për shqetësim”
Udhëheqësit ushtarakë të NATO-s mbërritën në Davos me qëllim uljen e tensioneve politike të shkaktuara nga përçarja midis Evropës dhe Uashingtonit. Të mërkurën, Gjenerali Alexus Grynkewich, Komandanti Suprem i Forcave Aleate të NATO-s në Evropë, i informoi anëtarët e Aleancës mbi një vlerësim të kërcënimeve që lidhen me Groenlandën dhe Arktikun. Ndër të tjera, ai u tha gjeneralëve se nuk ka pasur ndonjë ndryshim të rëndësishëm në nivelin e kërcënimit që paraqesin Rusia dhe Kina në Veriun e Largët.
Megjithatë, ai theksoi mangësitë në mbikëqyrjen dhe zbulimin e raketave balistike si shkak për shqetësim. Sipas zëdhënëses së NATO-s, Allison Hart, takimi me Trump ishte “shumë produktiv”.
“U diskutua rëndësia kritike e sigurisë në rajonin e Arktikut për të gjithë aleatët, përfshirë Shtetet e Bashkuara. Diskutimet midis aleatëve të NATO-s mbi kuadrin që Presidenti përmendi do të përqendrohen në sigurimin e sigurisë së Arktikut përmes përpjekjeve të përbashkëta nga aleatët, veçanërisht shtatë aleatët e Arktikut. Negociatat midis Danimarkës, Groenlandës dhe Shteteve të Bashkuara do të vazhdojnë me qëllimin për të siguruar që Rusia dhe Kina të mos fitojnë kurrë një pikëmbështetje ekonomike ose ushtarake në Groenlandë”, tha Hart.
